Presidenten 39, 41, 42 en (bijna) 44 op visite bij 43

amsterdam – Van de vijf mensen die gisteren poseerden in de Oval Office spreek je er vier aan met ’Mr. President’. Alleen Barack Obama moet die titel nog verdienen, met zijn eedaflegging over een kleine twee weken. In zijn toekomstige woning, het Witte Huis, mocht hij gisteren tussen de middag alvast komen eten en met al zijn nog levende voorgangers praten over het vak.

Gastheer George W. Bush wordt vanwege zijn plaats in de opvolging van presidenten in de pers wel ’Bush 43’ genoemd. Zijn vader George H.W. Bush is dan ’Bush 41’. Tussen de regeerperioden van die twee had Bill Clinton als 42ste president van de VS het roer in handen. De oudste aanwezige ex-president (84) was Jimmy Carter, nummer 39. De ontbrekende in het rijtje is Ronald Reagan, die in 2004 stierf.

Onder andere doordat Reagan in de jaren daarvoor aan de ziekte van Alzheimer leed, is het lang geleden dat alle nog levende (ex-)presidenten van de VS bij elkaar waren in het Witte Huis; dat was in 1981.

De bijeenkomst –geen traditie tijdens de machtsoverdracht van de ene president aan de andere– was een idee van Obama. Dat Bush 43 erin toestemde, laat zien dat er hem veel aan gelegen is de machtsoverdracht soepel te laten verlopen na de keihard gevoerde verkiezingsstrijd.

De periode tussen zijn verkiezing op 4 november en zijn ambtsaanvaarding moet Obama en zijn medewerkers lang vallen. Amerika voert twee oorlogen en maakt een economische crisis door. En dan wordt er nog leiderschap van het land verwacht bij de situatie in Gaza.

Hoewel hij over de economie achter de schermen al veel overleg voert –en daar vandaag een belangrijke redevoering over wil houden– houdt Obama zich in het openbaar op de vlakte over het buitenlandse beleid. „Amerika heeft maar één president”, zegt hij keer op keer.

Voorafgaand aan de lunch van de vier presidenten en één bijna-president hadden Obama en Bush een kort overleg. Over wat ze besproken, is weinig meegedeeld, net als over de tafelgesprekken van de vijf. Van tevoren zei Bush dat de staatslieden vast veel vragen van Obama zouden krijgen. „En anders wisselen we gewoon uit wat we allemaal voor spannende dingen beleefd hebben.” Hij gebruikte daar een gewone Engelse uitdrukking voor die voor elk van de aanwezigen een dubbele lading had: war stories, oftewel: oorlogsverhalen.