'Voor eSBeeJee is geen alternatief'

De verkiezingscampagnes in Indonesië zijn deze week begonnen. Zal het land het door president Yudhoyono ingezette pad van hervormingen blijven volgen?

Vlaggen en banieren, overal waar je kijkt in Jakarta worden de Indonesiërs met grote gekleurde spandoeken met foto’s herinnerd aan de komende verkiezingen. Al maanden hangt de Indonesische hoofdstad vol met campagneposters, maar de verkiezingscampagne begon deze week officieel met een bijeenkomst waar alle 38 partijen zich presenteerden.

Het is een belangrijk verkiezingsjaar voor Indonesië, met 226 miljoen inwoners het grootste moslimland ter wereld. Eerst kiest de bevolking op 9 april een parlement en daarna op 6 juli een president. Het zittende staatshoofd, Susilo Bambang Yudhoyono (59) – in Indonesië afgekort tot SBJ (eSBeeJee) – hoopt niet alleen herkozen te worden, maar ook met zijn Partai Demokrat (PD) de parlementsverkiezingen te winnen.

Er staat veel op het spel. Na de val van dictator Soeharto in 1998 is Indonesië nu een jonge democratie. Yudhoyono’s voorgangers hebben geprobeerd hervormingen door te voeren, maar ondervonden veel tegenstand van de gevestigde orde. Rijke zakenlieden en politici wisten, samen met het leger dat ook grote zakelijke belangen heeft, veel hervormingen te torpederen.

Yudhoyono, een oud-generaal met een imago van onkreukbaarheid wat een unicum is in het van corruptie doortrokken Indonesië, is er de afgelopen vijf jaar wel redelijk in geslaagd het land te hervormen. Hij reorganiseerde een aantal notoir corrupte overheidsinstellingen en pakte na een wat aarzelende start de strijd tegen corrupte politici steeds doortastender aan. Bovendien heeft de economie zich, ondanks de mondiale crisis, behoorlijk staande kunnen houden en zijn de prijzen van eerste levensbehoeften vrij stabiel gebleven.

Dat Yudhoyono een deel van zijn verkiezingsbeloftes heeft ingelost weten de kiezers te waarderen want zijn PD ligt voor in de peilingen. Op een onlangs gehouden partijcongres van de PD zat de stemming er dan ook behoorlijk in. In de zaal met 2000 parlementskandidaten uit het hele, 17.000 eilanden tellende, land gaat gejuich op als Yudhoyono aankondigt „af te willen maken wat we tot nu toe niet hebben kunnen doen”. Hij waarschuwt hen waardig campagne te voeren en wijst er fijntjes op dat degenen die geen schone handen hebben zich nu nog kunnen terugtrekken.

„Hij is een goede president”, zegt Adjie Massaid (41), een voormalige filmster die sinds 2004 voor de PD in het parlement zit en nu herkozen hoopt te worden. Hij is kind van Nederlands-Indonesische ouders en spreekt goed Nederlands. „Yudhoyono heeft een schoon imago. Eigenlijk is hij niet zozeer een politicus maar een echte staatsman. Hij bemoeit zich overal mee, zelfs tot op dorpsniveau.”

Veel partijen dingen naar de gunsten van bekende figuren en zo is ook Massaid de politiek in gerold. „Verschillende partijen vroegen me in 2004 of ik voor hen kandidaat wilde zijn. De Partai Demokrat sprak me aan en het partijkantoor was vlak achter mijn huis, dus dat was handig. Als acteur kan ik meer verdienen, maar ik vind het leuk om iets voor de mensen te doen, zoals voor mijn achterban in Oost-Java.”

Susi (25), een afgestudeerde econoom die nu lesgeeft op een lagere school en in een cafeetje verderop koffie zit te drinken, vindt het maar niks dat er 38 partijen meedoen. „Als dat al verwarrend voor mij is, hoe komt dat dan over bij de ongeletterde massa”, vraagt ze zich af. „Maar SBJ doet het aardig en er is eigenlijk geen alternatief.” En Megawati dan, de oud-president die zwak opereerde en nauwelijks beslissingen nam, en nu Yudhoyono’s grootste rivaal is? Ze slaat de handen tegen het hoofd. „Oh nee, alsjeblieft niet weer.”