Calvijn kapitalist?

Premier Balkenende stelde onlangs dat het calvinisme debet zou zijn aan de bevordering van het kapitalisme doordat Calvijn het nemen van rente legitiem achtte. Dat lijkt me te veel eer voor Calvijn.

Juist de vele kooplieden gingen helemaal hun eigen weg. In he boekje Zicht op Calvijn laat L.J.M. Hage zien dat het kapitalisme al begonnen is voor er nog maar sprake was van Calvijn. Hij beschrijft hoe in de elfde eeuw sommige Europese steden begonnen te groeien wat later resulteerde in de groei van een forse handel. En wat de legitimering van rente betreft: daar zit bij Calvijn niet zo veel kapitalisme achter. Integendeel: rente moet in de lijn zijn van wat recht en billijk is en naar de regel van Christus: alle dingen die gij wilt dat u de mensen doen, doet gij hen evenzo. En het algemeen belang dient daarbij een belangrijk perspectief te zijn. De soberheid die de rijke daarbij dient te betrachten heeft als doel: helpen in de nood van de naaste.

Dergelijke en andere teksten in deze tijd waarin veel banken en andere instituten zo’n bedenkelijke rol hebben gespeeld, zouden best tot de nodige bezinning kunnen leiden.