Schiphol vreest verdere terugval

Schiphol wil af van het imago van dure luchthaven. Het concern offert desnoods zijn winst op om in ’de eredivisie van Europa’ te blijven.

Schiphol zet het mes in de tarieven en toeslagen voor luchtvaartmaatschappijen en reizigers. Dat maakte Jos Nijhuis, de nieuwe topman van Schiphol, gisteren bekend.

Voor KLM, Lufthansa en alle andere gebruikers van Schiphol bedraagt de reductie 1 procent. Passagiers gaan bijna 12 procent minder betalen aan toeslag voor beveiliging. In een toelichting op de jaarcijfers zei Nijhuis dat de maatregelen noodzakelijk zijn. „We prijzen onszelf anders uit de markt.” Schiphol ziet niet alleen oude rivalen als Parijs, Londen en Frankfurt als een bedreiging, ook regionale vliegvelden en opkomende luchthavens in het Midden-Oosten knagen aan het marktaandeel.

Schiphol is na Heathrow (Londen) de duurste luchthaven in Europa. Vooral luchtvaartmaatschappijen zijn chagrijnig over de hoge kosten voor faciliteiten op Schiphol. Sommige mijden de luchthaven, zoals de Italiaanse prijsvechter Blu-Express. Andere, EasyJet bijvoorbeeld, spelen met het idee om te vertrekken.

Dat Schiphol in de huidige zware economische tijden mogelijk de winst opoffert voor slagkracht, vindt Nijhuis een noodzakelijk kwaad. „We willen tot de eredivisie in Europa blijven horen”, aldus de Schiphol-topman. Hij noemde het bedrijf ’cruciaal voor de economische positie van Nederland in de wereld’.

De positie van Schiphol was voor Nijhuis aanleiding om ook over de vliegtaks te beginnen. Afschaffen, zei hij. De belasting, vorig jaar ingevoerd, jaagt passagiers in groten getale de grens over, zegt Schiphol. Sommige winkels op de luchthaven claimen een daling van de omzet met bijna een derde. Minister Eurlings (verkeer) suggereerde vorige week dat een verlaging van de vliegtaks mogelijk is.

Nijhuis, die begin dit jaar Gerlach Cerfontaine is opgevolgd bij Schiphol, houdt rekening met een scherpe terugval van het aantal passagiers en de hoeveelheid vracht voor dit jaar. De luchthaven gaat uit van 6 procent minder reizigers in 2009. Echt rake klappen krijgt de luchtvracht. Nijhuis vreest een daling van 15 procent. Schiphol loopt daarmee uit de pas met de meest recente prognoses van de International Air Transport Association (IATA). De luchtvaartorganisatie schat de terugloop aan vrachtactiviteiten op niet meer dan 5 procent wereldwijd. Dat verleidde IATA-voorzitter Bisignani onlangs tot de uitspraak ’gordels om en schrapzetten’. Voor Schiphol lijkt dat te voorzichtig uitgedrukt. Over het afgelopen jaar boekte het luchthavenbedrijf een nettowinst van 187 miljoen euro, ruim 40 procent minder dan in 2007. De omzet steeg licht, tot 1,15 miljard euro. Schiphol zag het aantal passagiers vorig jaar afnemen met 0,8 procent, de sterkste krimp sinds 1947.