Geringe ledenstijging CNV in kielzog financiële crisis

amsterdam – Vakbond CNV ziet zijn ledenaantal oplopen door de barre economische vooruitzichten. Werknemers worden nerveus over het behoud van hun baan en zoeken zekerheid in organisatieverband.

Dat stelt CNV-voorzitter René Paas. Volgens de voorlopige cijfers telde CNV, koepel van elf bonden, eind december 335.234 leden. Dat is een stijging van ruim 1200 leden ten opzichte van een half jaar geleden – overigens geen reuzensprong. Opmerkelijk is dat het ledental vooral flink groeide vanaf oktober, de maand waarin Fortis werd ontmanteld en internetspaarbank Icesave in de problemen kwam. Paas: „In de periode januari-juli was het vlak, maar sindsdien zitten we in de lift. We moesten telefoons bijschakelen om alle vragen van leden en niet-leden te beantwoorden.”

Volgens vakbondshistoricus Sjaak van der Velden druist het beeld van CNV in tegen voorbeelden uit het verleden. „De literatuur laat juist zien dat vakbonden in crisistijd leden kwijtraken. Mensen vinden het lidmaatschap te duur en er wordt minder gestaakt.” Volgens Van der Velden is het mogelijk dat Paas leden wil lokken door de vakbond als veilige haven te promoten. „Het hoeft niet helemaal onwaar te zijn, vakbonden hebben zich goed geprofileerd. Maar ik vermoed dat het ook een beetje nattevingerwerk is.”

Via een vakbondslidmaatschap verzekeren werknemers zich tegelijk van rechtsbijstand. Dat kan van pas komen als ontslag dreigt. „Het lidmaatschap van een vakbond is een goede verzekering tegen de crisis. Ontslagen, contracten die niet worden verlengd: wij hebben als vakbonden vaker met dat bijltje gehakt”, verklaart Paas de ledengroei. „Wij kunnen beter beoordelen dan wie ook of saneringen echt nodig zijn. ”

Ook andere bonden zien een link tussen de crisis en ledengroei. Dat geldt bijvoorbeeld voor De Unie, de vakbond die naar eigen zeggen een stevige positie heeft in de geplaagde bank- en verzekeringssector. FNV, koepel van 17 bonden en Nederlands grootste vakbond, zag het ledenaantal stijgen tot 1,4 miljoen, maar mist nog specifieke cijfers. „De toename komt vooral door de aansluiting van de ouderenbond Anbo”, verklaart een voorlichter. „Gelijktijdig met de opkomst van de crisis hebben wij een ledenwerfcampagne gehouden. Een directe link tussen leden en crisis is daarom niet te leggen.”