Kamer krijgt wellicht invloed op informateur

Het is een langgekoesterde wens van D66 en GroenLinks: de Tweede Kamer wijst na de verkiezingen de informateur aan. De twee partijen proberen nu door te pakken, maar stuiten op problemen.

D66 en GroenLinks zien hun kans schoon. Het voorstel ligt al een aantal jaren bij de Kamer, maar nog voor de verkiezingen van 9 juni willen de twee fracties dat het reglement van orde van de Kamer zo gewijzigd wordt, dat de nieuwe Kamer na de verkiezingen de informateur aanwijst.

Het voorstel werd een aantal jaar geleden ingediend door Boris van der Ham (D66) en het toenmalige GroenLinks-Kamerlid Wijnand Duyvendak. Het is ligt al een tijdje klaar voor behandeling na een schriftelijke discussie tussen de fracties en advies van de vicevoorzitter van de Raad van State en anderen.

Eén keer eerder besloot de Kamer zelf op zoek te gaan naar een informateur. Maar in 1971, na een motie-Kolfschoten (het toenmalige KVP-Kamerlid), kwam de Kamer niet tot een eensluidende voordracht en diende de koningin alsnog het initiatief te nemen.

Dat de Kamer er niet uitkomt kan natuurlijk altijd, meent Van der Ham, maar hij wil dat er vanaf nu altijd eerst een poging wordt gedaan om wel tot een voordracht te komen aan het staatshoofd.

Groot probleem van het voorstel is, dat de nieuwe Kamer na de verkiezingen zo’n voordracht zou moeten doen. Die nieuwe Kamer komt echter pas acht dagen na de verkiezingen voor het eerst bijeen. CDA en PvdA vinden dat een te lange vertraging.

Van der Ham vindt dat een slecht argument. „Wij stellen nu voor dat in de tussentijd de voorzitter van de oude Kamer vast voorbereidend werk doet, bijvoorbeeld door de lijsttrekkers van de verkiezingen te consulteren. Dan verlies je geen tijd.”

Een ander bezwaar van het CDA is dat de schijn van openheid wordt gewekt, terwijl het echte formatiewerk voor een kabinet altijd en ook dan in achterkamertjes zal gebeuren. Van der Ham erkent dat veel in een formatie achter gesloten deuren zal moeten gebeuren, maar vindt dat een voordracht van een informateur of formateur door de Kamer in ieder geval winst betekent en er dus iets meer openheid zal zijn.