'Politici schieten door in wetgeving'

De Kamer draaft door in wetgeving over maatschappelijk verantwoord ondernemen. Dat is schadelijk voor het Nederlands bedrijfsleven, vinden werkgeversorganisaties.

Grote zorgen maken werkgeversorganisaties VNO-NCW en MKB-Nederland zich over de aanscherping van het sociaal beleid voor Nederlandse bedrijven. „De wetgeving op dit vlak begint door te schieten”, zegt Peter Bongaerts van VNO-NCW. „Daarom zijn we maar eens wat Kamerleden gaan benaderen met telefoontjes en e-mails.”

Het werkt volgens Bongaerts contraproductief om Nederlandse bedrijven wetgeving op te leggen die hen verplicht zich in het buitenland aan bepaalde arbeidsrechten te houden. „Geef de bedrijven tot 2012 de tijd om te laten zien dat ze in de landen waar ze actief zijn wel degelijk veranderingen tot stand kunnen brengen. Maar dat moet niet door middel van wetgeving.”

„Onzin”, meent Sharon Gesthuizen van de SP. Zij eist, samen met ChristenUnie (CU) collega Ortega-Martijn, dat Nederlandse bedrijven die actief zijn in het buitenland, vier belangrijke internationale arbeidsrechten van de ILO (VN-agentschap voor arbeid), altijd naleven. Het gaat om het verbod op dwangarbeid en op kinderarbeid, non-discriminatie en het recht op vakbondsvrijheid. Leven ze die rechten niet na, dan moeten bedrijven daar een goede reden voor hebben. Anders kunnen ze rekenen op sancties van de overheid.

Gesthuizen: „Ik weet dat VNO niets ziet in regulering vanuit de overheid. Maar het verleden heeft het belang ervan bewezen. Aan de invoering van het kinderwetje van Van Houten is eenzelfde soort debat voorafgegaan. Het bedrijfsleven was toen ook van mening dat het geen taak was van de overheid. Maar bij de bescherming van fundamentele mensenrechten speelt de overheid wel degelijk een regulerende rol.”

De werkgeversorganisaties achten het onmogelijk voor Nederlandse bedrijven om bij hun activiteiten in het buitenland het recht op vakbondsvrijheid en non-discriminatie te allen tijde na te leven. Bongaerts: „In China is nu eenmaal maar één vakbond toegestaan. In het Midden-Oosten werken overheden met de sharia-wetgeving waarin mannen en vrouwen niet gelijkwaardig worden behandeld. Je kunt niet van Nederlandse bedrijven verwachten een heel land te veranderen.”

Wetgeving opgelegd door de overheid om het sociale beleid van bedrijven te bevorderen is voor vakcentrale FNV niet noodzakelijk. „Maar we willen de werkgevers wel vragen openheid te geven in wat bedrijven doen om het recht op organisatie in China te bevorderen, of discriminatie tegen te gaan in het Midden-Oosten”, zegt bestuurder Peter Gortzak. „Dat gebeurt nu onvoldoende.”