Pas na praktijkervaring is afgestudeerde echt architect

Andere landen gingen Nederland voor met strengere vakbekwaamheidseisen voor architecten. Een studie bouwkunde alleen is niet genoeg.

Een voltooide studie bouwkunde is vanaf 2012 niet meer voldoende voor de titel architect. Na de theorie is dan twee jaar praktijkervaring vereist, onder begeleiding van een mentor. Met deze wijziging van de Wet op de architectentitel, waarmee de Tweede Kamer naar verwachting vandaag instemt, sluit Nederland aan bij de vakbekwaamheidseisen die in omringende landen al langer stellen.

De Bond van Nederlandse Architecten (BNA) en ook de opleidingsinstituten dringen al jaren aan op verplichte beroepservaring. Aan de wetswijziging is acht jaar gewerkt. De afgelopen jaren is proef gedraaid met het beter begeleiden van pas afgestudeerden. De toenmalige rijksbouwmeester Jo Coenen nam daarvoor in 2003 het initiatief.

Op de technische universiteiten is de opleiding wetenschappelijker geworden. Stages die vroeger verplicht waren, zijn geschrapt waardoor studenten weinig of geen praktische kennis meer opdoen. Dit terwijl het bouwproces juist ingewikkelder is geworden. Nederland gaat hiermee, aldus Joep Habets van de BNA, steeds meer uit de pas lopen bij omringende landen. Daar is het niveau van de architectenopleidingen inmiddels een stuk hoger.

De Nederlandse architectuur heeft weliswaar een uitstekende naam in het buitenland, maar dat ligt volgens Habets vooral aan de prestaties van een aantal toparchitecten. „Je hebt altijd mensen die eruit springen, ook zonder verplichte praktijkervaring. Wij willen dat het gemiddelde niveau van de beroepsgroep als geheel hoger wordt. Op dat punt doen we het nu slechter dan andere landen en op den duur wreekt zich dat.”

De wijziging van de wet geldt niet alleen voor toekomstige generaties architecten, maar ook voor stedenbouwkundigen, tuin- en landschapsarchitecten en interieurarchitecten. De verplichting om eerst twee jaar beroepservaring op te doen, gaat vanaf 2012 gelden. Tot en met 2014 is er een overgangsregeling voor de huidige lichting studenten. Pas afgestudeerden hoeven die praktijkervaring niet verplicht op te doen in dienst van een architectenbureau.

Ze mogen ook zelf een bureau beginnen, maar moeten dan wel een ervaren architect bereid vinden te helpen om het bouwproces van begin tot eind in de vingers te krijgen. Daarnaast moeten jonge architecten cursussen volgen. Pas na een positieve beoordeling van hun mentor mogen ze zich officieel architect noemen.