Wie draait op voor schade bij gladheid?

Niet alle gemeenten lukt het even goed om spiegelgladde fietspaden te voorkomen. Bij de Fietsersbond regent het klachten.

Wegbeheerders hebben verdraaid weinig verstand van de bestrijding van gladheid op fietspaden. Bij sneeuwval heeft het weinig zin om te strooien met pekel, want fietsen kunnen dat niet goed uitrijden zoals auto’s dat wel kunnen. Bij fietspaden moeten gemeenten sneeuwschuiven en daarna schoon borstelen.

De Fietsersbond probeert al enige tijd de Nederlandse gemeenten van deze wijsheid op de hoogte te brengen. Volgens woordvoerder Theo Zeegers heeft dit advies – dat ook wordt ondersteund door het kennisplatform voor verkeer CROW – nog weinig effect gehad.

Volgens Zeegers moet het schuiven snel gebeuren: als de sneeuw nog los ligt, is het makkelijk weg te halen. Een paar dagen later is de sneeuw veranderd in ijs, en dan helpt schuiven niet meer.

Eigenlijk waren de recente omstandigheden ideaal. „We hebben gelukkig vrij weinig ijzel gehad, want ook daarvoor geldt dat strooien op fietspaden weinig helpt. Het is daarom des te teleurstellender dat de overlast zo groot is geweest.”

De laatste tijd komen er bij de bond zelfs berichten binnen dat fietspaden bedolven zijn onder de sneeuw die van de autorijbaan is geschoven. „Die sneeuw is niet zo snel meer weg te halen. Dat zijn schrijnende gevallen. Over gladheid wordt vaak een beetje lacherig gedaan, maar dat is misplaatst. In Haarlem is door de gladheid een dode gevallen.”

Op de website van De Fietsersbond kunnen mensen hun klachten over gladde fietspaden melden. Het regende daar klachten. Op zich is dat niet zo gek, met de weersgesteldheid van de laatste weken. Maar volgens Zeegers gaat het bijna alleen om gevallen waarbij fietspaden al dagen spiegelglad zijn omdat er niets aan is gedaan door de gemeente of provincie. „Mensen klagen alleen als er niks met hun klacht gebeurt.”

Bij de inventarisatie van de klachten begin deze week bleek dat een kwart afkomstig was van drie gemeenten: Den Haag, Utrecht en Zaandam. „Wij begrijpen best dat gemeenten het moeilijk hebben bij de recente weersomstandigheden”, zegt Zeegers. „Maar deze gemeenten moeten toch bij zich zelf te rade gaan wat zij fout doen. Dat is natuurlijk geen toeval. Wij hebben meldingen van burgers die het verschil tussen de ene en de andere gemeente overduidelijk merken. Waarom kan de ene gemeente de doorgaande fietsroutes wel schoon houden en de andere niet?”

In tegenstelling tot wat veel mensen denken, is het volgens Zeegers wel degelijk mogelijk om de wegbeheerder – provincie of gemeente – aansprakelijk te stellen voor geleden schade bij een valpartij als gevolg van gladheid.

De uitvlucht voor de lokale overheid is de term ’overmacht’. De gemeente kan er vanzelfsprekend niets aan doen dat het sneeuwt, maar ze moeten er wel voor zorgen dat bepaalde doorgaande routes na verloop van tijd weer begaanbaar worden.

„Wij zitten met de bond hier aan de Kanaalweg in Utrecht, en dat is een hoofdfietsroute. Daar is door de gemeente vijf weken niets gedaan om dat berijdbaar te houden. Dat is nalatigheid, en dus is de gemeente aansprakelijk voor de schade die daar is geleden”, zegt Zeegers.

Op de website van de bond staan een voorbeeldbrief (zie www.fietsersbond.nl/advocaat, en klik vervolgens ’aansprakelijkheid gemeente’ aan) en andere tips waarmee gedupeerden aan de slag kunnen.