EU dringt aan op omstreden volkstelling in Bosnië

amsterdam – Eurocommissaris Olli Rehn (uitbreiding) heeft in een brief aan de Bosnische autoriteiten erop aangedrongen een volkstelling te houden. Rehn waarschuwt de Bosnische regering dat het land geen lid van de Europese Unie kan worden zonder betrouwbare bevolkingsstatistieken – ook basis voor tal van andere statistische berekeningen.

In het Bosnische parlement is vorige week een wetsvoorstel voor een volkstelling gestrand op het verzet van Bosniakken (moslims) en Bosnische Kroaten. Zij vrezen dat een telling hen zal benadelen. Zij zijn massaal verjaagd uit het Servische deel van Bosnië in de burgeroorlog (1990 tot 1995). Het akkoord van Dayton, dat de oorlog beëindigde, bevroor de frontlinies. Ook verdeelde het Bosnië in twee staatkundige ’entiteiten’, een Bosniak-Kroatisch deel en een Servisch deel. Het Servische deel beslaat de helft van Bosnië, terwijl volgens de laatste volkstelling in 1991 Serviërs slechts 31 procent van de bevolking vormden.

De Bosniakken en Kroaten zijn bang dat een volkstelling de scheve verhouding van na de oorlog voorgoed zal vastleggen. Zij zijn daarom tegen een volkstelling waarin gevraagd wordt naar etniciteit of religie. De Bosnische Serviërs zijn daar juist warme voorstanders van, omdat ze denken dat ze er munt uit kunnen slaan. De Bosnisch-Servische regering heeft deze week aangekondigd op eigen houtje in het Servische deel een volkstelling te houden. „Wij houden een telling in april 2011”, zei premier Milorad Dodik. „Niemand kan ons tegenhouden.”

Op alle politieke niveaus kan een volkstelling grote gevolgen hebben. ’Dayton’ grondvestte de functieverdeling in parlement, gemeenteraden en kantonale organen ook op de telling uit 1991. Daarmee wordt vaak de hand gelicht; een gerechtelijk apparaat dat dat verhindert ontbreekt.