Hoogte pensioen valt te vaak tegen

Pensioenregelingen zijn moeilijk te begrijpen. Werk aan de winkel dus, voor sector én pensioendeelnemer.

Nederlanders hebben te hoog gespannen verwachtingen van hun pensioen. Dat ondermijnt het vertrouwen in het pensioenstelsel.

Dat schrijft de Autoriteit Financiële Markten (AFM). De toezichthouder vindt dat de pensioensector actie moet ondernemen, hoewel er ook een grote verantwoordelijkheid ligt bij de consument. De essentie van het probleem is dat consumenten hun pensioenregeling niet begrijpen, schrijft de AFM in ’Geef Nederlanders pensioeninzicht’. Ook nemen ze weinig initiatief om die te léren begrijpen, ondanks het feit dat 47 procent van de Nederlanders de eigen pensioenkennis onvoldoende vindt. Consumenten kunnen daardoor geen goede inschatting maken van het effect op hun pensioen van sommige gebeurtenissen in hun leven – werkloosheid, verblijf buitenland, scheiding. Zo is een derde van de onlangs gepensioneerden teleurgesteld in de hoogte van het pensioen, blijkt het uit rapport. „Omdat pensioenen de afgelopen jaren zijn versoberd en complexer zijn geworden, verwachten we dat het percentage consumenten dat teleurgesteld is in hun pensioen, kan stijgen.”

Met beter inzicht hadden consumenten andere consumptie- en spaarbeslissingen kunnen nemen, bijvoorbeeld bij de keuze voor een aflossingsvrije of een beleggingshypotheek, denkt de AFM. Zo kan een beleggingshypotheek zwaar drukken op het pensioeninkomen als de beleggingshypotheek niet het verwachte rendement oplevert.

De AFM onderscheidt diverse groepen die extra risico lopen op een sober pensioen. Zo telde in 2008 Nederland 640.000 zelfstandigen zonder personeel, waarvan bijna de helft geen pensioen opbouwt. Ook de eerste generatie allochtonen, van wie in 2030 vierhonderdduizend mensen 65 jaar of ouder zijn, wacht een teleurstelling. In land van herkomst hebben ze vaak weinig pensioen opgebouwd, terwijl ze zelden voor volledige AOW in aanmerking komen.

Pensioenen kunnen verder door echtscheiding tot tientallen procenten lager uitvallen, afhankelijk van de duur van het huwelijk en eventueel pensioen van de partner.