VVD, PVV en CDA zijn het eens

De onderhandelaars van VVD, PVV en CDA zijn het dinsdagavond eens geworden over een regeer- en een gedoogakkoord. Die vormen de basis voor het minderheidskabinet van VVD en CDA dat gedoogd zal worden door de PVV.

De fractievoorzitters Mark Rutte (VVD), Geert Wilders (PVV) en Maxime Verhagen (CDA) werden het dinsdag na ruim zeven uur praten eens over de laatste punten en komma's in het akkoord waar ze sinds 9 augustus over hebben onderhandeld aan tafel bij informateur Ivo Opstelten. VVD-leider en beoogd premier Rutte maakte het nieuws dinsdagavond bekend.

De teksten worden woensdag voorgelegd aan de fracties van VVD, PVV en CDA. Rutte, Wilders en Verhagen spraken hun vertrouwen uit dat hun fracties de akkoorden zullen steunen.

Rutte sprak over „twee hele goede akkoorden”, waar hij „heel enthousiast” over is en waar „heel veel mensen hun vingers bij af kunnen likken”. Wilders sprak van een historisch akkoord. „Dit is een mooie dag voor Nederland. Links komt niet aan de macht. Eindelijk gaat er iets gebeuren in Nederland.” Verhagen zei dat de akkoorden een antwoord bieden „op de problemen in Nederland. Bovendien kunnen we ermee rekenen op een breed draagvlak in de Nederlandse samenleving. Dit zal bindend werken.”

Inhoudelijk is er nog niets bekend over de akkoorden. Wel was van te voren al duidelijk dat de partijen 18 miljard euro willen bezuinigen en een strenger beleid willen voeren op het gebied van veiligheid, integratie, immigratie en asiel. Op aandringen van Wilders komt er meer aandacht voor ouderenzorg. De samenwerking van de drie partijen heeft een krappe meerderheid in de Tweede Kamer van 76 zetels. Rutte kan de eerste liberale premier worden sinds Cort van der Linden in 1918.

Als de fracties woensdag hebben ingestemd, houdt het CDA zaterdag in Arnhem een congres. Dat belooft bijzonder spannend te worden want de samenwerking met de PVV van Wilders ligt veel CDA-leden zwaar op de maag.

Een groot aantal prominenten binnen het CDA heeft grote bezwaren of is ronduit tegen. Onder hen de oud-premiers Piet de Jong, Dries van Agt en Ruud Lubbers en oud-ministers als Bert de Vries, Frans Andriessen en Cees Veerman. Ook andere prominenten als Herman Wijffels en Doekle Terpstra zijn tegen. Van de huidige generatie actieve politici is in elk geval minister Ab Klink tegen en maakt minister Ernst Hirsch Ballin zich grote zorgen. Binnen de CDA-fractie hebben Ad Koppejan en Kathleen Ferrier grote bezwaren.

De verwachting is dat de CDA-fractie zich op maandag buigt over de uitspraak van het CDA-congres. Als congres en fractie hebben ingestemd kan Rutte benoemd worden tot formateur en op zoek gaan naar ministers en staatssecretarissen van VVD- en CDA-huize. Rutte krijgt als premier vijf VVD- en vijf CDA-ministers naast zich. De verwachting is dat als alles goed gaat, het kabinet Rutte-Verhagen half oktober op het bordes naast koningin Beatrix kan staan.