Vivaldi in een koele concertzaal

Je CO2-uitstoot met tien procent per jaar verminderen. Dat is het doel van klimaatcampagne 10:10. Deze week: Fred Luiten en zijn 10:10 concert.

Je CO2-uitstoot met tien procent per jaar verminderen. Dat is het doel van klimaatcampagne 10:10. Hij was de eerste die een klimaatneutraal klassiek concert organiseerde en sinds die tijd compenseert hij standaard de CO2-uitstoot van zijn concertreeksen. Maar geld investeren in een windproject in Turkije is wat anders dan je uitstoot met tien procent terugdringen. Ook dat moet kunnen, dacht organisator Fred Luiten. Dus zal er bij het concert van barokorkest La Petite Bande op 3 oktober in het Concertgebouw in Amsterdam tien procent minder energie worden gebruikt (voor Lezersaanbieding, zie ’Met korting naar duurzame ’Vier Jaargetijden’’ op de pagina hiernaast).

Luiten kwam op het idee toen hij een aantal maanden geleden over de klimaatcampagne hoorde. De gedachte achter 10:10 maakte hem gelijk enthousiast en is volgens hem niet dogmatisch. Het gaat gewoon over wat minder energie gebruiken. „Dat wil iedereen wel, zelfs critici die niet geloven dat de klimaatverandering door de mens komt. De campagne dringt geen discussie op. Het zorgt er simpelweg voor dat je weer wat beter oplet. En dat is dan uiteindelijk ook goed voor het milieu.”

Maar niet alleen de insteek van de campagne zorgde ervoor dat Luiten half juli besloot een speciaal concert te organiseren. „Ik speelde met de gedachte en toen zag ik dat ik al een optie op de grote zaal had en dat La Petite Bande, die eerder het eerste klimaatneutrale concert verzorgde, in die tijd op tournee is met ’De Vier Jaargetijden’ van Vivaldi. Hoe toepasselijk, dacht ik. Dat kon geen toeval meer zijn. Ik moest het doen.”

Luiten vroeg de Climate Neutral Group te kijken naar het energieverbruik. Omdat hij de uitstoot van zijn concerten al sinds 2008 compenseert, weet hij hoeveel energie één concert kost. Daarbij wordt onder andere gekeken naar het vervoer van de bezoekers en musici. Maar op welk onderdeel kan hij het meeste besparen? De programmaboekjes zijn al gedrukt op Biotop-papier, papier gemaakt van duurzaam beheerde bossen. De inkt is milieuvriendelijk. Daar valt niet veel te winnen.

Bezuinigen op de zaalverwarming bleek een goede optie. „We hebben uitgerekend hoeveel het scheelt als we de thermostaat twee graden lager zetten. Dat is het maximum, want te grote temperatuurverschillen zijn slecht voor de instrumenten en het moet niet een soort concert in de kerk worden.” Ook de verlichting werd bekeken. „Het licht in de zaal staat tijdens de voorstelling op een laag pitje, maar de kroonluchters in de gang branden wel. Die zouden best voor de helft uit kunnen.” Uiteindelijk bleek een minder warme concertzaal genoeg om tien procent energie te besparen.

Maar Luiten wil meer. Dus heeft hij ervoor gezorgd dat bezoekers met hun concertkaartje gratis gebruik kunnen maken van het openbaar vervoer in Amsterdam. „Als een grote groep bezoekers dat ook echt doet, kunnen we tegen de twintig procent energie besparen. En iedereen wordt zo ook meer bij het idee achter het concert betrokken.’’ Het is uiteindelijk niet Luitens bedoeling 10:10 op te dringen. „Door bij het concert te zijn, doet iedereen een beetje mee. Voor de rest moeten mensen het zelf beslissen.” Luiten zelf wil thuis nog wel wat aanpakken. „,Ik ga van die stand-by killers aanschaffen. Dan weet ik zeker dat mijn apparaten uit zijn.”

De vraag is of hij na 3 oktober door zal gaan met het besparen van energie tijdens zijn concerten. „Dat ligt eraan of dit een succes wordt.” Er is volgens Luiten nog niet veel aandacht voor het klimaat in de klassieke muziekwereld. „Ik weet niet waarom. In de popwereld komt het onderwerp veel vaker voorbij. Ik neem dus best een risico. Ik hoop dat er genoeg belangstelling voor is.”

www.1010nl.org Voor meer informatie over de campagne