Beleggers zien kansen in landbouw

Niet alleen bedrijven, ook beleggers zien landbouw, zeker in tijden van crisis, als veilige haven. „We consumeren niet minder door de crisis, wel goedkoper”, zegt Stefan Meinhold van DWS Invest Global Agribusiness, een beleggingsfonds dat zich richt op landbouw. Qua beleggingsmogelijkheden kijkt het fonds vooral naar zaden en gewassen. „Kunstmest- en machineproducenten doen het op dit moment minder goed, omdat boeren vanwege de crisis even wachten met de aanschaf van dit soort dure producten.”

Hoewel het beleggingsfonds over 2008 de waarde met ruim de helft zag dalen als gevolg van de economische crisis, heeft het vanaf begin dit jaar alweer een comeback gemaakt. De koers steeg met zo’n 37 procent. Ter vergelijking: de Amsterdamse AEX-index steeg vanaf januari gemiddeld met 9 procent.

Goed nieuws dus voor beleggers. Zeker omdat analisten verwachten dat de prijs van voedsel de komende jaren sterk zal stijgen. Dat heeft meerdere oorzaken. De wereldbevolking blijft groeien en Aziaten worden welvarender, waardoor ze meer vlees gaan consumeren. Varkens en koeien worden gevoed met granen en dat zal de vraag naar deze grondstof flink beïnvloeden.

Terwijl de vraag toeneemt, daalt de productie; dit jaar waarschijnlijk met zo’n 3 procent ten opzichte van vorig jaar. Het is niet alleen de klimaatverandering die deze daling veroorzaakt. Het uitblijven van investeringen in nieuwe technologieën om de landbouwsector efficiënter te maken, speelt mogelijk een nog grotere rol.

Dat is een zeer zorgelijke ontwikkeling, meent de FAO, de voedsel- en landbouworganisatie van de VN. Terwijl beleggers profiteren van de groeiende aandacht voor landbouw, lijden de allerarmsten onder de hoge voedselprijzen. Zij hebben amper geld om fatsoenlijk te kunnen eten. De FAO verwacht bovendien dat de prijsstijging een constant karakter zal hebben. In Afrika, Azië en Latijns-Amerika zijn de voedselprijzen, ondanks de crisis, gemiddeld al met 25 procent gestegen in twee jaar tijd. Houdt deze prijsstijging aan, dan houdt de FAO rekening met een nieuwe voedselcrisis zoals in de zomer van 2008. Toen braken er wereldwijd rellen los als gevolg van hoge voedselprijzen.

De voedselschaarste lijkt op dit moment al te verzanden in een gevecht om landbouwgrond in arme landen. Het zijn niet alleen bedrijven die massaal grond opkopen in ontwikkelingslanden, de grootste deals worden gesloten tussen overheden onderling. Cambodja verhuurt zijn land bijvoorbeeld aan Koeweit, China heeft landbouwgrond in Mozambique en de Filippijnen gekocht en India investeert 4 miljard dollar in Ethiopië. Het veiligstellen van voedsel voor de eigen bevolking is een belangrijke verklaring voor de investeringen. „Dat zie je vooral bij opkomende economieën”, zegt Meinhold.

Zelfs Japan, de grootste voedselimporteur wereldwijd, wil voedsel gaan produceren in ontwikkelingslanden. De Japanse overheid stimuleert haar handelshuizen zich te richten op voedsel in plaats van grondstoffen, die in het verleden populair waren bij de handelshuizen. Door te investeren in landbouwgronden en daaraan gerelateerde producten hoopt Tokio dat de wereldwijde voedselproductie toeneemt. Anders dan de Chinese overheid, die de voedselproductie vooral gebruikt voor binnenlandse consumptie, wil Japan het voedsel verkopen op de wereldmarkt. Met de toenemende aandacht voor voedsel onder beleggers, particuliere ondernemingen en overheden denkt Tokio hier een slaatje uit te kunnen slaan.