Kwestie-Mabel / Vreemde vrijers, maar nooit maffialiefjes

AMSTERDAM - Oranjetelgen zijn wel vaker met vreemde vrijers thuisgekomen. Maar een voormalig maffialiefje als prinses, dat spant wel de kroon. De koningin en haar ministers zitten met een probleem waarvoor geen elegante oplossing bestaat.

Wisse Smit spreekt wel en de Rijksvoorlichtingsdienst leent zich als spreekbuis. De RVD houdt wel enige afstand, met opmerkingen dat dit een 'service' is aan de verloofde van prins Friso en dat het 'haar antwoorden zijn en die zijn voor haar rekening'.

Voor de koningin, die de verloofde van haar tweede zoon al in haar hart had gesloten, is de affaire minstens zo pijnlijk als het omstreden huwelijksplan van haar eerste zoon en opvolger, Willem-Alexander. Want de affaire-Zorreguieta ging niet over Máxima zelf, maar over haar vader. Symbolische offers, zoals vader Zorreguieta die wegbleef van het huwelijk, kunnen nu geen soelaas bieden.

Mabel Wisse Smit is feitelijk al deel van de koninklijke familie. Dat bleek toen zij een jaar geleden met de naaste familie achter de kist met prins Claus afdaalde in de koninklijke grafkelder. Bovendien zei koningin Beatrix zelf eerder dit jaar bij de verloving van haar tweede zoon Friso dat Mabel zich al een plaats in de familie had 'veroverd'.

In de familiekring kunnen de avonturen van Mabel als jonge studente nog worden afgedaan als een jeugdzonde. Buitenstaanders, die geen ervaring hebben met haar kennelijk innemende persoonlijkheid, zien vooral een patroon dat haar meermalen in de armen drijft van mannen met macht die smijten met geld. Haar Bosnische ex-vriend, ex-minister en ex-ambassadeur M. Sacirbey zit vast in Amerika wegens mogelijk gerommel met hulpgeld. Haar sponsor George Soros heeft zoveel spijt van zijn niets en niemand ontziende valutahandel dat hij zijn geld nu bij bakken uitgeeft aan goede werken; Wisse Smit helpt hem bij het spenderen van zijn kapitaal.

Ook als de koninklijke familie er geen problemen mee heeft, dan kan het lidmaatschap van het koninklijk huis nog wel een probleem zijn. Over dat laatste spreekt de politiek mee. Kamerleden voelen zich doorgaans wat ongemakkelijk bij de vraag of zij een prinselijk huwelijk goedkeuren. Dit restant uit een tijd dat zulke trouwerijen vooral politieke en financiële verbintenissen waren die de staat konden maken of breken, lijkt achterhaald. Totdat de keurige façade van de huwelijkskandidaat breekt. Dan beseft de politiek ineens dat leden van het huis op of naast de troon terecht kunnen komen.

Ook al lijkt Friso geen belangstelling te hebben voor zijn koninklijke positie, hij is door geboorte meteen na Willem-Alexander aangewezen tot de troon. Als Willem-Alexander een kind krijgt, zakt Friso op de ranglijst. Maar hij blijft er staan zolang hij lid is van het koninklijk huis.

Alle prinsen van de jonge generatie, ook de Apeldoornse neven die ver van de troon staan, hebben toestemming voor hun huwelijk gevraagd. Ook Friso was het van plan en tot voor enkele weken geleden leek er geen vuiltje aan de lucht. Dat kan snel veranderen. Dat bleek al toen Juliana's dochters Irene en Christina trouwden zonder toestemming te vragen. Die weg ligt ook open voor prins Friso. Ook het kabinet kan besluiten toch maar geen toestemmingswet in te dienen om lastige discussies te vermijden. Doen alsof er niets aan de hand is, lijkt ondenkbaar.