StemWijzer plaatst Rutte bij het programma van D66

Vanaf vandaag kan de nieuwe StemWijzer voor de Tweede-Kamerverkiezingen van 22 november worden geraadpleegd.

Op internet kunnen mensen aan de hand van dertig stellingen hun politieke voorkeur bepalen (www.stemwijzer.nl). Het is de zestiende keer dat de StemWijzer (initiatief van het Instituut voor Publiek en Politiek) kan worden gebruikt. Nieuw is deze keer dat mensen hun stellingen kunnen vergelijken met die van de politieke partijen, en dat er doorverwezen wordt naar die websites.

De lijsttrekkers van de grootste politieke partijen waren gisteren bijeen voor de start van de nieuwe StemWijzer. Die verliep chaotisch, doordat de techniek de lijsttrekkers in de steek liet. Zo kwamen premier Balkenende (CDA) en Femke Halsema (GroenLinks) niet aan een stemadvies. Mark Rutte (VVD) kon de stellingen wel beantwoorden, maar kwam tot zijn schrik op D66 uit. Zijn eigen VVD paste zelfs het minst bij zijn voorkeur.

Toch roemen de politici het nut van de StemWijzer als hulpmiddel voor mensen om hun keuze te bepalen. Het is in verkiezingstijd steevast een van de bestbezochte Nederlandse websites, met meer dan twee miljoen afgegeven stemadviezen bij de laatste Tweede-Kamerverkiezingen.

Maar kritiek is er ook altijd geweest. Volgens André Krouwel, politicoloog aan de Vrije Universiteit in Amsterdam, gaat de StemWijzer ervan uit dat kiezers hun stemgedrag uitsluitend laten afhangen van de beloften voor de toekomst die partijen doen. „Terwijl die kiezers in het stemhokje ook terug in de tijd kijken: hoe betrouwbaar zijn partijleiders bijvoorbeeld gebleken?”

Krouwel heeft samen met Trouw de afgelopen weken gewerkt aan een alternatief waarin dergelijke vragen wel aan de orde komen. Dit ’KiesKompas’ wordt volgende week gepresenteerd via kieskompas.nl.