Interview Van Aartsen / Grote dingen in gescbiedenis beginnen klein

Oud-VVD-aanvoerder Jozias van Aartsen verwoordde tijdens de VVD-fractievergadering wat veel andere VVD-Kamerleden voelden: onmacht en irritatie over de 'onvermijdelijkheid' waarmee Ayaan Hirsi Ali wordt getroffen door bureaucratie.

Schaamt u zich voor het beeld dat nu in het buitenland over de Nederland ontstaat?

Van Aartsen: „Mijn eerste zorg is niet wat het buitenland over ons zal zeggen. Maar ik weet wel zeker dat in de Europese Unie en zeker ook in de Verenigde Staten fors wat opinieleiders de vraag zullen stellen: Nederland, hoe kan dit gebeuren? Hoe kunnen jullie haar zo laten gaan? Dat type vragen gaan komen”.

„Zet wat er nu gebeurt eens af tegen de identiteit die Nederland altijd heeft gehad. Vroeger namen we juist dit soort mensen als Ayaan op. In die traditie kreeg Spinoza hier onderdak. Nu spuwen we ze uit. Dat beeld doet dit land geen goed, om het maar heel erg onderkoeld te zeggen”.

Wat bedoelt u ermee, dat verzet nodig is tegen de onvermijdelijkheid der dingen?

„Grote dingen in de geschiedenis beginnen altijd klein. Ik zal nooit vergeten wat de Duitse bondskanselier Willy Brandt daarover zei, toen hij een fototentoonstelling opende over Anne Frank. Hij had het over buren die voor de oorlog samenleefden, Joods en niet-Joods door elkaar. Buren die elkaars sleutels hadden. En dan is er in de jaren dertig een heel kleine gebeurtenis: de niet-joodse buurman wil opeens niet meer dat dat de Jood zijn huissleutel beheert. Het gaat er in het leven om, was Brandts stelling, die kleine momenten te herkennen, waarop het gevaar nog te keren is”.

„Als je goed nadenkt over wat er nu gebeurt. Eerst wordt Theo van Gogh vermoord. Dan moet Ayaan het land uit. Er zullen mensen zijn die zeggen: Dat is mooi, dat scheelt er weer één”.