Allochtone mannen leren emanciperen

Voor allochtone mannen, die niet mee-emancipeerden met hun vrouwen, komt er een project mannenemancipatie. Drie vaders zien het helemaal zitten.

In 1985 werkte Perihan Utlu in een gezondheidscentrum in het Amsterdamse stadsdeel Bos en Lommer. Twintig jaar later, toen ze actief was in een vrouwenproject in Zeeburg, voelde ze zich teruggezet in de tijd.

„Ik hoorde van een Marokkaanse vrouw die een cursus wilde doen, maar hemel en aarde moest bewegen om haar werkloze man over te halen een ochtendje in de week op de kinderen te passen. Er zijn miljoenen euro’s aan allerlei projecten voor allochtone vrouwen besteed, maar het bleek dweilen met de kraan open. Het is al die jaren niet gelukt de Turkse en Marokkaanse mannen mee te krijgen in het emancipatieproces”, aldus Utlu.

De Turkse ontwikkelde met haar bedrijfje Vizyon – management in culturele diversiteit – in samenwerking met Movisie (adviesbureau voor maatschappelijke ontwikkeling) het projectplan ’emancipatie en maatschappelijke activering van allochtone mannen’, dat vandaag in aanwezigheid van minister Plasterk van emancipatie wordt gepresenteerd.

Het hoofddoel van Utlu’s project is het verminderen van het sociale isolement en het verhogen van het zelfrespect van allochtone mannen. Dit moet leiden tot „actieve participatie in de maatschappij, een positief effect op de genderverhoudingen en de positie van de vrouw in het gezin én een betere invulling van de vaderrol, zodat ook de ontwikkelingskansen van de kinderen worden vergroot”, zo staat in het projectplan.

Uit onderzoek blijkt dat veel immigranten uit de eerste generatie nu thuis zitten, gepensioneerd, versleten of werkloos, en vaak slecht geïntegreerd. „Zij voelen zich als oud vuil aan de kant gezet. Nu hun vrouwen buitenshuis wel actief worden, moeten we uitkijken dat het straks, achter de voordeur, niet verschrikkelijk uit de hand loopt”, zei Dick Glastra van Loon van stichting Eigenwijks in het Amsterdamse Slotervaart eerder al in deze krant.

„Steeds weer krijgen we de klacht van vrouwen dat de emancipatie van hun mannen te weinig aandacht krijgt en dat hele gezinnen daardoor worden geremd. Elk woord Nederlands dat hun vrouwen leren betekent voor de mannen geen stilstand maar achteruitgang”, zegt Utlu.

„Deze mannen leven in een klein cirkeltje van gezin, moskee, theehuis. De rest is de boze buitenwereld. Met dat idee proberen ze hun vrouwen en kinderen overal voor te beschermen. Ze worden onbedoeld en ongewild politieagenten in hun eigen huis. Ze houden hun vrouwen het liefst binnen, ze willen dat hun kinderen meegaan naar de moskee of het theehuis, in plaats van de disco. Die kinderen moeten gaan liegen en bedriegen om hetzelfde te kunnen als hun vrienden. En zo gaat het van kwaad tot erger. Tot psychisch en lichamelijk geweld aan toe.”

De mannen moeten emanciperen en in trainingen dat nutteloze gevoel, het slachtoffer-denken van zich af zetten. Utlu: „In de eerste bijeenkomst mogen ze klagen. Over discriminatie, over de media, over het politieke klimaat. Maar daarna gaan we echt aan de slag. We gaan zinvolle tijdsbesteding voor ze zoeken. Met wat meer verantwoordelijkheid, zelfvertrouwen en gevoel voor eigenwaarde worden ze ook weer betere echtgenoten en vaders.”