Chinese censuur op scherp om Tibet

Het Tibetaanse protest tegen China heeft aan zeker 80 mensen het leven gekost, zeggen internationale bronnen. De Chinese overheid houdt het dodental op tien. De propagandamachine draait overuren om het ’juiste’ Tibetnieuws te brengen.

Wie de Chinese media gelooft, denkt dat er niets aan de hand is in Tibet. Demonstraties en andere vormen van ’sociale onrust’ worden in de Chinese staatsmedia doorgaans doodgezwegen, of in ieder geval zo lang mogelijk stilgehouden.

De gebeurtenissen in Tibet passen in dat patroon. Dat er al meer dan een week gedemonstreerd wordt in de Tibetaanse hoofdstad Lhasa en in plaatsen buiten Tibet, verzwegen de media. Tot zaterdag. Na de gewelddadige uitbarsting van afgelopen vrijdag was er geen ontkomen aan.

Met de Olympische Spelen in aantocht en de ogen van de wereld op Peking gericht, zou het geheel ontkennen of verzwijgen van de opstanden China’s imago schaden. China probeert zich juist te profileren als een land dat opener wordt. Bovendien is het internetgebruik in China nu zo omvangrijk dat de informatiestroom volledig blokkeren niet meer lukt, ondanks pogingen daartoe.

Dan toch maar liever de touwtjes in eigen handen houden, moet de propagandamachine gedacht hebben. Zaterdag kwam het staatspersbureau Xinhua plotseling met een kort bericht dat de Tibetaanse overheid zegt dat er ’voldoende bewijs’ is dat de ’recente sabotage’ in Lhasa is ’georganiseerd, vooraf beraamd, en nauwkeurig uitgedacht’ door de ’kliek rond de dalai lama’. Volgens het berichtje gaat het om een handvol mensen dat slaat, plundert en brand sticht.

Schaarse televisiebeelden tonen alleen de vernielingen: niet de confrontaties van de demonstranten met Chinese ordetroepen. De berichtgeving blijft vaag over het waarom van de chaos en de demonstraties tegen het Chinese bewind. Alleen de herhaalde mededeling dat iedere poging tot afscheiding gedoemd is te falen, wijst erop dat meer aan de hand is.

Gisteren meldden de internationale media dat soldaten Lhasa waren binnengetrokken. Maar nog voor deze berichten naar buiten kwamen, hadden de Chinese media al gemeld dat de rust reeds was weergekeerd. En terwijl schattingen over het aantal slachtoffers blijven toenemen, houdt Xinhua het op ’tien onschuldige burgers’ en ’twaalf zwaargewonde politieagenten’.

Toch toont het internet dat China behoorlijk zenuwachtig is. De censuur is groot: veel buitenlands nieuws en blogs over Tibet worden geblokkeerd, e-mails met ’gevoelige’ termen zijn niet te openen of te versturen. Ook dit artikel kon de redactie alleen bereiken na het verhaspelen en weglaten van woorden: de dalai lama is dan da la i la ma. De populaire website YouTube, waar filmpjes van de opstand te vinden zijn, is sinds zaterdag onbereikbaar.

Vanwege de geringe informatie, lijkt de chaos in Tibet de doorsnee-Chinees nauwelijks bezig te houden. Maar degenen die er wel iets over te zeggen hebben – desgevraagd of op internet – uiten vooral steun voor het hard aanpakken van de ’relschoppers’ en het bestrijden van een onafhankelijk Tibet. Uit volle overtuiging, of doordat alleen dit door de censuur heenkomt.