ephimenco / Nieuwe analyses

Een lustrum, ook al is het in bloed gedrenkt, hoor je met superieure zelfverzekerdheid te vieren. Daarom ook beste confraters, opiniemakers en meningsproducenten, laten we het glas heffen en met de blik op oneindig gezamenlijk jodelen: jeminee, wat heb ik toch gelijk gehad en voor een keer ook nog gelijk gekregen!

Ja, wat was die Irak-oorlog verkeerd, contraproductief en vooral gelogen. En wat is die Bush een dombo geweest en zijn Amerika een bolwerk van kortzichtige neocons met zelfvernietigingsdrang. Ik jodel en feest met jullie mee! Want ook ik schreef ruim voor het begin van de Amerikaanse invasie dat de geplande oorlog hartstikke verkeerd was en in een ramp zou uitmonden.

Dat het een oorlog tegen een verkeerde vijand zou blijken te zijn, die het proces van bewustwording dat met 11 september op gang kwam, tot stilstand zou brengen. En de overtuiging dat voor Amerika de Irak-invasie en bezetting in een verkwanseling van zijn kapitaal aan sympathie en solidariteit zou uitmonden, is door de feiten gestaafd. Maar ja, het was ook geen echte prestatie om in deze materie de visionair te spelen. Een kind van 10 had tot dezelfde conclusie kunnen komen. Binnen een jaar ben ik ook maar opgehouden regelmatig over Irak te schrijven.

In Nederland waren de pro-oorlogstemmen onhoorbaar geworden en de lokale neocons lagen op hun rug met de pootjes omhoog. Wel keek ik geamuseerd maar ook vermoeid naar al die collega’s die van hun gelijk hun core business maakten. Die week in week uit, met de peetvader van de Nederlandse journalistiek Henk Hofland voorop, zichzelf bleven herhalen. En dat vijf jaar lang. Maar nu heeft mijn vermoeidheid plaatsgemaakt voor enige bezorgdheid: wat gaat het straks worden als Irak wegvalt en Bush verdwijnt? Want nog dit jaar zal een nieuwe Amerikaanse president worden gekozen.

Stel je eens voor dat Obama de verkiezingen wint, wat mijn vurigste wens van dit moment is. Een zwarte president die een begin maakt met de terugtrekking van VS-troepen uit Irak. Die met zijn charisma, welbespraaktheid en kleurtje de harten begint te veroveren. En, laten we verder dromen, die zich frontaal met het Midden-Oosten bemoeit en Israëliërs en Palestijnen tot onderhandelingen dwingt. Wat dan? Ik bedoel, waar zullen de stromen wrok en ressentiment jegens de Verenigde Staten dan heen moeten? Wat zal van het anti-amerikanisme worden dat in Nederland de kern van menig stukje vormt? Maar wie weet, misschien gaat dit een uitgelezen kans vormen om eens een ander aspect van de kwestie-Irak te belichten. Een element van de Irak-problematiek die men tot nu toe links heeft laten liggen.

Gelegenheid dus om zich af te vragen hoe het kwam dat met het verdwijnen van een bloedige seculiere dictatuur, de religieuze waanzin zo kon toe slaan. Dat in naam van de islam duizenden gelovigen zich lieten ontploffen met als doel zoveel mogelijk medegelovigen te verminken of te doden. Vrouwen, kinderen en baby’s inbegrepen. Met het verdwijnen van het anti-amerikanisme zal misschien eindelijk ruimte ontstaan voor nieuwe analyses.