El Olvido / Ik droom niet, zegt de jongen

De films van Heddy Honigmann gaan altijd over herinneren en over dat wat de herinnering in gang zet: zoals muziek (Crazy, Het ondergronds orkest), poëzie (O Amor Natural) of eten (Liefde gaat door de maag).

In ’El Olvido’ ontbreekt die katalysator. Deze keer heeft Honigmann geen ander instrument om tot de mensen en hun gevoelens door te dringen dan haar eigen vragen. „Heb je mooie herinneringen”, vraagt ze aan een schoenpoetsertje ergens op een plein in Lima. Nee, schokschoudert hij. „Heb je nare herinneringen?” Weer nee. „Heb je dromen?” „Ik droom niet.” De jongen staart leeg voor zich uit; ook helemaal vergeten wat leven eigenlijk betekent.

’El Olvido’ gaat niet over herinneren maar over vergeten: over vergeten mensen in een vergeten stad in een vergeten land. Honigmann praat met obers, winkeliers, schoenpoetsers en straatartiesten in het Peruaanse Lima.

Het is de tweede keer dat de in Lima geboren Honigmann filmt in haar geboortestad, maar deze keer ontbreekt het verlangen dat haar ’Metaal en melancholie’ nog wel met onbestemde melancholie vervulde. ’El Olvido’ biedt een weinig romantische, bijna nuchtere blik op het leven in Peru. Het land waar falende presidenten een paar jaar later toch weer in het zadel worden gehesen om voor de tweede keer hun beloftes niet na te komen. Waar de bevolking corruptie onder de politici zo langzamerhand beschouwt als een Peruaans natuurverschijnsel.

„Wat doe je als je slecht behandeld wordt”, vraagt Honigmann aan een ober in het chique restaurant. „Ik ben de goede clown”, zegt hij. „Ik blijf glimlachen. Alleen zo kan ik mijn werk doen.”

Teleurstellingen worden weggeduwd, onrecht wordt weggeglimlacht; als we maar samen zijn, zucht de moeder van de straatacrobaatjes, die een aantal maanden eerder haar oudste dochter verloor toen een auto door rood reed. Die berusting zou treurig kunnen afsteken bij vitaliteit en hartstocht die in Honigmanns eerdere films de boventoon voerden. Toch bevat ’El Olvido’ te veel mooie en ontroerende gesprekken om treurig te kunnen stemmen.

Honigmann leidt je losjes en als vanzelfsprekend de ploeterlevens in de arme wijken binnen. Ze maakt van presidenten en geprivilegieerden een ridicuul decor. Ze zorgt ervoor dat je op het zebrapad ook de dromen van de kinderen gaat zien, niet alleen hun radslag.

]]>

Regie: Heddy Honigmann. In 10 filmtheaters