Bos dreigt met blijvende staatsinvloed

Minister Bos overweegt een blijvende overheidsinvloed op het beleid van banken. Bankiers hebben nog onvoldoende lessen getrokken uit de kredietcrisis. „Ze moeten zich nederiger opstellen en opener opereren.”

Banken riskeren blijvende, vergaande overheidsinvloed als ze niet bereid zijn om lessen te trekken uit de kredietcrisis en de bakens te verzetten. Deze indringende waarschuwing uit minister Bos (PvdA) van financiën in een vraaggesprek met Trouw.

„Het is de meest extreme variant. En ik zit daar niet op te wachten. Maar ik sluit helemaal niets uit. Eén ding weet ik wel: zelfregulering heb ik afgeschreven. De variant waarin we bankiers vertrouwen op hun blauwe ogen wordt niet meer toegepast”, aldus Bos.

De minister zegt in het vraaggesprek dat de banken ’nog niet voorop lopen met een kritische zelfreflectie’. „Ze zullen zich wat nederiger moeten opstellen en opener moeten opereren”, meent Bos.

Hoe in de toekomst de financiële sector vormgegeven moet worden, is een vraag waar ook Bos op dit moment nog geen antwoord op heeft. „Ik weet het gewoonweg niet. Het gaat wat mij betreft niet over een beetje meer toezicht of een beetje minder zelfregulering. Het is een klassiek marktordenings-vraagstuk en zo moeten we het bekijken.”

De minister onderstreept dat de tijd van voor de kredietcrisis niet meer terug mag komen. „We moeten toe naar een nieuwe balans tussen meer en genoeg, tussen excessen en matiging.”

Bos beschouwt de kredietcrisis als een ’gouden kans’ voor de wereldgemeenschap om een omslag in het denken te maken: niet alleen afspraken over de aanpak van de kredietcrisis, maar ook over het oplossen van het klimaatprobleem en het opruimen van handelsbelemmeringen die de rijke landen nu nog opleggen aan de ontwikkelingslanden.

Bos verwacht volgend jaar een krimp van de Nederlandse economie met 0,5 procent. Het Centraal Planbureau zal haar ramingen maandag bekend maken. 2010 is een groot vraagteken.

„Totale onzekerheid”, aldus Bos. „Alles hangt af van de vraag of de maatregelen die overheden momenteel treffen volgend jaar effect gaan krijgen of niet.”

Aan extra uitgaven denkt de vice-premier niet. Hij wijst er in het vraaggesprek op, dat de huidige begrotingsregels er al voor zorgen dat de overheidsuitgaven een dempend effect hebben op de crisis.