Pleidooi voor noodfonds pers

Laat de overheid noodlijdende kranten te hulp schieten, stellen de coalitiepartijen voor. Desnoods door geld weg te halen bij de publieke omroep.

Coalitiepartijen CDA, PvdA en ChristenUnie zullen het kabinet volgende week vragen een staatscommissie in te stellen, die moet bekijken hoe de overheid steun kan geven aan de noodlijdende dagbladen. Bovendien willen de drie partijen dat de overheid bijdraagt aan een innovatiefonds voor de geschreven pers. Dat fonds moet worden gevuld met dertig miljoen euro uit de begroting van minister Plasterk van mediabeleid. Uitgevers van kranten moeten een zelfde bedrag storten.

Tijdens een hoorzitting over de problemen bij de landelijke en regionale dagbladen afgelopen dinsdag, hebben de kranten om een dergelijk fonds gevraagd. Vooral het CDA heeft zich hier de afgelopen tijd sterk voor gemaakt.

PvdA-mediawoordvoerder Martijn van Dam vindt het echter niet ver genoeg gaan. Hij kreeg zijn collega’s uit de andere coalitiefracties gisteren zo ver om krantenredacties ook meer direct te steunen. Bij diverse dagbladtitels staan grote reorganisaties voor de deur, waarbij veel redactionele banen verloren zullen gaan.

Een staatscommissie moet zich over invulling van die directe steun buigen. De commissie moet vroeg in het voorjaar adviseren, zodat de begroting er nog op kan worden aangepast. Volgens de drie coalitiepartijen is er geld, desnoods door een deel van de reclame-inkomsten van de publieke omroep af te romen.

De partijen willen ervoor zorgen dat steunmaatregelen ten goede komen aan redacties, en niet slechts het rendement van de aandeelhouders en uitgeverijen verhogen.

De staatscommissie dient in kaart te brengen hoe groot de problemen van de kwaliteitsjournalistiek precies zijn en of aandeelhouders niet expliciet kan worden opgedragen rekening te houden met het algemeen belang dat gediend is met goede journalistiek.

De concrete financiële maatregelen waar de coalitie aan denkt, doen al langer de ronde. Het gaat dan om een btw-vrijstelling voor kranten en een lager tarief voor de loonbelasting voor journalisten, zoals dat in bijvoorbeeld Frankrijk geldt. Het CDA maakt wel een voorbehoud bij deze maatregelen. Het moet duidelijk zijn dat goedkopere kranten ook meer lezers trekken.

De staatscommissie moet ten slotte, volgens PvdA’er Van Dam, een convenant sluiten met uitgeverijen, waarin die beloven de komende jaren geen reorganisaties te zullen doorvoeren op redacties.