Einde aan topinkomens onvermijdelijk

Michel Tilmant was een van de best verdienende bestuurders van Nederland. Maar bij ING moeten beloningen op de schop.

Van bonussen blijft de overheid af, riep ING- topman Michel Tilmant vorig jaar toen minister Bos de topinkomens wilde aanpakken. En hij voegde daar een dreigement aan toe: als ING in Nederland niet zelf de salarissen mag bepalen, vertrekt het hoofdkantoor wel naar Londen.

Tilmant past vandaag de dag wat meer bescheidenheid. Verdiende hij vorig jaar nog 6,1 miljoen euro aan basissalaris, bonus, opties, aandelen en pensioenopbouw, dit jaar zal zijn inkomen niet meer bedragen dan 1,3 miljoen euro.

Hij deed dit weekeinde samen met de overige acht leden van de raad van bestuur van ING afstand van al zijn inkomensbestanddelen, op het basissalaris na.

Dit wil echter niet zeggen dat er bij ING in de toekomst niets meer te verdienen valt. Een woordvoerder zegt: „Natuurlijk heeft de publieke opinie een rol gespeeld bij de individuele beslissing van de raad van bestuur om afstand te doen van een groot deel van hun salaris. ING respecteert de gevoelens die leven in de samenleving waar zij gevestigd is. Wij zullen ook opnieuw kijken naar het beloningsbeleid. Maar het is nu niet gezegd dat komend jaar opnieuw geen bonussen uitgekeerd zullen worden.”

Voor ING, dat actief is in vijftig landen, is het van belang dat de salarissen internationaal concurrerend blijven. Daar verandert de kredietcrisis niets aan. „Het moet voor mensen uit de hele wereld aantrekkelijk zijn om bij ING te werken. Het salaris moet op de lange termijn een prikkel vormen om waarde te creëren voor het bedrijf”, zegt de woordvoerder.

Hoe hoog zijn bankierssalarissen die in de toekomst internationaal concurrerend zijn? Bij ING zal die vraag mede beantwoord worden door de twee commissarissen die door minister Bos worden aangesteld namens de overheid. Zij mogen bij de aandeelhouders een voorstel indienen over een bezoldiging voor de raad van bestuur. Volgens David Tomic van de Vereniging van Effectenbezitters (VEB) zal van dat voorstel een belangrijk signaal uitgaan. „Het zal gebaseerd zijn op de afspraken uit de corporate governance-code. Dat betekent onder meer dat bonussen alleen uitgekeerd worden als er boven verwachting gepresteerd is. Iedere keer moet omschreven worden waaraan een bestuurder zijn bonus verdiend heeft. Dat gebeurt nu nog bijna nooit. Wij hopen dat andere bedrijven zich iets zullen aantrekken van het beloningssysteem dat nu voor ING wordt opgesteld.”

In 2006 maakte de Belg Tilmant zelf nog een salarissprong van 315 procent, tot 4,3 miljoen euro, ’om de achterstand op andere bedrijven in te lopen’. Oud-premier Wim Kok (PvdA) stemde daar toen als commissaris mee in.

Zo’n stap lijkt nu ondenkbaar. Bij noodlijdende banken en verzekeraars duiken nieuwe bestuurders op die genoegen nemen met relatief lage salarissen. Michael Enthoven, de tijdelijke commissaris en troubleshooter bij ABN Amro, krijgt 90.000 euro per jaar. Jean-Luc Dehaene, de nieuwe voorzitter van het Belgische Dexia kon 400.000 euro per jaar krijgen, maar heeft om minder verzocht.

De nieuwe commissarissen bij ING zullen moeten aanvoelen welke salarissen concurrerend en ’marktconform’ zijn, en tegelijkertijd maatschappelijk geaccepteerd worden.

Bercan Günel, voorzitter van Woman Capital, houdt haar hart vast als ze ziet welke namen de ronde doen voor deze posten, zoals Jan Kalff (oud-ABN Amro), Alexander Rinnooy Kan (oud-ING), Cees Maas (oud-ING) of Herman Wijffels (oud-Rabobank). „Het is allemaal weer het old boys network. Mannen die hebben bijgedragen aan de opbouw van dit systeem. Er zouden mensen gevraagd moeten worden die niet uit de vaste lijstjes komen.”

„Eerst moeten ze bij ING bedenken welke kwaliteiten ze nodig hebben, dan de mensen erbij zoeken. Mannen en vrouwen kunnen elkaar versterken. Vrouwen zijn maatschappelijk betrokken en hoeven minder te verdienen dan mannen. Ook zijn zij risicomijdend. Zij kunnen mannen corrigeren.”