PvdA mag in kwestie- Uruzgan niet voor de makkelijke weg kiezen

Van de sociaal-democraat Henk Vredeling, minister van defensie in het kabinet-Den Uyl, is de uitspraak dat democratie op het volk moet worden veroverd.

Hij bedoelde daarmee dat je als politicus de verschillende belangen en verplichtingen zorgvuldig moet afwegen om vervolgens een standpunt te bepalen waarvoor je staat. Vredeling liet het niet bij woorden. Als minister van defensie besloot hij tot de aanschaf van nieuwe straaljagers, waarmee hij zich in links Nederland niet populair maakte. Hij trotseerde zelfs het congres van de PvdA, die in die jaren sterk naar pacifisme neigde. Voor Vredeling viel er, als het op de verdediging van de vrijheid aankwam, niet te marchanderen. De natie dankt aan deze ferme houding zijn beroemde uitspraak: ’Congressen kopen geen vliegtuigen’.

Die houding valt in deze tijd het beste te kwalificeren als onversneden anti-populistisch. De vraag is nu of de PvdA in de kwestie van de Afghanistan-missie de lijn van Vredeling kiest, of de oren laat hangen naar partijen die op basis van de publieke opinie roepen dat Nederland in dat land niets meer heeft te zoeken. De PvdA-fractie heeft enige maanden geleden al het standpunt ingenomen dat de missie in Uruzgan in 2010 moet worden beëindigd. Dat standpunt is vastgelegd in een motie die de Kamer heeft aanvaard met alleen de stemmen van CDA en D66 tegen.

Wat de PvdA betreft heeft het kabinet geen ruimte voor een eigen afweging, want het standpunt van de fractie is ook het standpunt van vicepremier en PvdA-leider Bos, die dat een en andermaal in het openbaar heeft verkondigd. Dat is een verschil met de ChristenUnie, die ook tegen een vervolgmissie in Uruzgan is, maar het kabinet wel ruimte geeft zijn eigen verantwoordelijkheid te nemen. Dat dualisme is zindelijk, de PvdA bedrijft in wezen machtspolitiek en wekt de indruk haar oren te laten hangen naar de publieke opinie die het met Uruzgan zou hebben gehad.

Er is nu geen Vredeling die eigen ruimte opeist om een afweging te maken op basis van alle overwegingen en omstandigheden. Of die tegenover een aarzelende samenleving nog een keer indringend uiteenzet waarom we in Afghanistan zijn, zoals president Obama heeft gedaan toen hij besloot tot het zenden van extra troepen. Dat is jammer, want er staat voor de geloofwaardigheid van de Navo en voor de veiligheid in de wereld te veel op het spel om de gemakkelijke weg van het populisme te kiezen.