Nederlandse economie groeit weer licht

Na vier kwartalen op rij van economische krimp, is de Nederlandse economie in het derde kwartaal weer licht gegroeid. Daarmee is Nederland officieel niet meer in recessie.

Vergeleken met hetzelfde kwartaal een jaar geleden kromp de economie met 3,7 procent nog fors, maar minder sterk dan in het eerste en tweede kwartaal van dit jaar. Dat blijkt uit cijfers die het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vanochtend heeft gepresenteerd.

Het herstel zorgt nog niet voor meer werkgelegenheid: het aantal banen is in het derde kwartaal met 143.000 gekrompen ten opzichte van een jaar geleden, een daling van 1,8 procent. De daling is veel sterker dan in voorgaande kwartalen, waarmee de werkgelegenheid volgens het CBS in rap tempo achteruit gaat. Tegelijkertijd constateren de rekenmeesters dat mensen die werkloos zijn niet kansloos zijn op de arbeidsmarkt. Het aantal vacatures is in het derde kwartaal gestabiliseerd op 128.000. Er kwamen nog altijd ruim 180.000 vacatures bij, terwijl 190.000 openstaande plekken werden vervuld.

De hervonden groei is volgens het CBS vooral te danken aan het herstel van de export. Ten opzichte van een jaar geleden daalde de uitvoer van goederen nog steeds met 8 procent, maar die teruggang is veel minder sterk dan in het eerste half jaar van 2009. Opvallend is dat vooral de export naar Oost-Azië flink is toegenomen. De vraag uit China, Maleisië, Singapore en Thailand lag gezamenlijk 45 procent hoger dan een jaar geleden. De uitvoer naar EU-landen en de Verenigde Staten verbeterde licht ten opzichte van voorgaande kwartalen, maar ligt nog ruim onder het niveau van september 2008.

Consumenten in Nederland schroeven hun bestedingen nog altijd flink terug. In het derde kwartaal werd 2,6 procent minder uitgegeven, vergelijkbaar met de teruggang in het eerste half jaar. Mensen met een baan hebben wel meer te besteden: de gemiddelde loonstijging bedroeg 2,4 procent, terwijl de prijzen met slechts 0,3 procent zijn gestegen. Vooral duurzame goederen als auto’s, elektronica en meubelen worden veel minder verkocht. Laatstgenoemde categorie lijdt daarbij onder de stagnerende huizenmarkt.

Het lage consumentenvertrouwen en de onzekerheid over de toekomst zijn volgens het CBS een belangrijke oorzaak van de lagere bestedingen. Maar ook de teruggang in het consumptief krediet (min 12 procent) zorgt ervoor dat mensen minder snel tot kopen overgaan. De spaartegoeden van Nederlanders lopen tegelijkertijd nog steeds op.

Ook de investeringen laten nog weinig tekenen van herstel zien. De daling van investeringen is met 14,4 procent in het derde kwartaal zelfs nog iets opgelopen ten opzichte van de eerste twee kwartalen van 2009. Woningen, machines en transportmiddelen laten allen een teruggang van meer dan 15 procent zien. Investeringen in infrastructuur, waarbij de overheid vaak de opdrachtgever is, vormen met een groei van 4 procent een uitzondering. Hetzelfde geldt voor consumptie door de overheid, die met een groei van 3,6 procent verder versnelt. Het CBS stelt dat zonder deze extra overheidsuitgaven de economie nog flink gekrompen was.