Wereld zoekt naar nieuwe ordening

IMF en Wereldbank worden aangepast aan de nieuwe machtsverhoudingen. Nu de val van de economie is gestuit, volgt de reorganisatie.

De strijd om de macht in de wereld is in volle hevigheid losgebarsten. De economische crisis heeft de verhoudingen op hun kop gezet. En instellingen als de Wereldbank en het Internationaal Monetair Fonds (IMF) moeten die nieuwe verhoudingen reflecteren. Anders dreigt de legitimering van hun handelen in het geding te raken.

Dat werd afgelopen dagen duidelijk tijdens de jaarvergadering van IMF en Wereldbank. De macht ligt duidelijk bij de G20. Dat is een gezelschap dat bestaat uit het oude centrum van de macht, de G7 (VS, Japan, Duitsland, Frankrijk, Groot-Brittannië, Canada en Italië), aangevuld met de sterk opkomende landen als Brazilië, Rusland, India en China (tezamen BRIC geheten). Nederland vindt dat het recht heeft op een plek in die groep. Maar bijvoorbeeld olieland Nigeria vindt dat ook.

De G20 heeft onlangs besloten dat de stemverhoudingen in het IMF op de schop moeten. Oververtegenwoordigde landen moeten vijf procent van hun macht inleveren aan ondervertegenwoordigde landen. Wie moet inleveren en wie niet, is onduidelijk. De landen, zoals Nederland, die in de gevarenzone zitten, verweren zich met het argument dat de landen die qua stemrecht er op vooruit gaan dan ook maar meer moeten betalen. In de ogen van de ontwikkelingslanden heeft Europa te veel invloed.

Wat wringt is dat instellingen als het IMF geen democratische organisaties zijn die kijken naar inwonertal. Het zijn op quota gebaseerde instellingen, gefinancierd met tot op heden vooral westers geld. En het beleidsbepalende comité van het IMF heeft gisteren bevestigd dat dat ook zo blijft. Op verzoek van de G20 wordt de stemmenverhouding wel aangepast. Daarover wordt pas in 2011 een akkoord verwacht.

Van blokken ontwikkelingslanden als de G77 en de G24 wordt niets meer vernomen. De G77, inmiddels 130 landen, heeft zijn bestaansrecht verloren nu de leiders uit dat blok, zoals India en China, in de G20 zitten. De ontwikkelingslanden zijn nu in twee blokken uiteengevallen: de lage inkomenslanden zonder veel macht en hun voormalige collega’s, die naar het centrum van de macht de G20 zijn doorgeschoven.