Misantropisch en loodzwaar

De thrillertrilogie ’Millennium’ van de in 2004 overleden Zweedse journalist-schrijver Stieg Larsson was een wereldwijd succes, en alles wijst erop dat ook op de verfilming van het eerste deel van zijn verhalenreeks heel wat mensen zullen afkomen. Die populariteit valt, voor wie de film ziet, slechts deels te verklaren.

De sterkste troef van ’Millennium: Mannen die Vrouwen Haten’ zijn de twee hoofdpersonages. Mikael Blomkvist (Michael Nyqvist), losjes gemodelleerd naar Larsson zelf, is journalist en hoofdredacteur van het tijdschrift Millennium. Een knuffelbare intellectueel van in de veertig, met ongeïnspireerde truien en het arbeidsethos van een pitbull. Hij wordt benaderd door het voormalige hoofd van een familieconcern dat de verdwijning, veertig jaar geleden, van zijn favoriete nichtje uitgezocht wil hebben. En zo vestigt Mikael zich op een koud, winderig eiland om in de familiegeschiedenis te duiken.

]]>

Lisbeth Salander (Noomi Rapace), begin twintig, is een razendslimme computerhacker met piercings en een enorme tatoeage. Ze heeft een verleden vol agressie en zelfs minimale sociale gedragscodes lapt ze aan haar laars met plateauzool. Maar zodra Mikael haar bij zijn onderzoek betrekt, komt er schot in de zaak. De onwaarschijnlijke, maar intrigerende combinatie van deze twee vormt de stuwende kracht van dit detectiveverhaal rond een gefortuneerde familie, dat bij vlagen iets heeft van een aangeklede aflevering van ’Derrick’. De speurneus hangt de portretten van de familieleden overzichtelijk aan de muur en gaandeweg worden er namen op het verdachtenlijstje weggestreept.

Regisseur Niels Arden Oplev zorgt voor vaart en efficiëntie, voor stevig effectbejag en naargeestige beelden van (seksueel) geweld – zoals de titel belooft. Keuzes die, zo besef je na een tijdje, meer bijdragen aan een slimme, naar binnen gekeerde constructie dan aan een organisch verhaal waarin de wereld van vandaag doorsijpelt.

Het is best mooi hoe Mikael zich vastbijt in een serie oude krantenfoto’s, maar hoogst onwaarschijnlijk hoe hij midden in de nacht in iemands huis gaat rondsnuffelen: een beproefde scenariotruc om je publiek wakker te houden, maar logisch is anders. In die stevig dichtgetimmerde plot is ook opmerkelijk weinig ruimte voor humor. Vooruit, de Zweedse winter is koud en ijzig, maar een grapje hier en daar had verlichting gebracht in een misantropisch verhaal dat je met lood in de schoenen de bioscoop doet verlaten.

Tegen die tijd zijn het vooral Mikael en Lisbeth en hun curieuze relatie die je graag nog eens zou zien. Daar wordt voor gezorgd: ’Mannen die Vrouwen Haten’ eindigt met de belofte ’to be continued’.