Belgische koning beraamde aanval op Nederland

De Belgische koning Leopold II wilde in 1854 Nederland binnenvallen. Na overleg met de Franse keizer Napoleon III zag Leopold van de inval af, blijkt uit documenten die zijn opgedoken in het Belgische Koninklijk Huis Archief.

Nederland had kolonieën, en die wilde koning Leopold II van België ook wel. Dat was voor hem de belangrijkste reden om in 1854 een aanval op Nederland te beramen. De Belgische journalist en onderzoeker Kris Clerckx ontdektde de plannen in het Belgische Koninklijk Huis Archief toen hij in onderzoek deed voor een boek over Leopold II, meldt het Nederlands Dagblad.

Belgische spionnen waren al vooruitgestuurd door Leopold. Zij meldden dat het Nederlandse leger maar 1397 officieren had, ook nog eens voor een groot deel oude mannen. De Belgen konden 2127 officieren op de been brengen.

Daarbij ging eenderde van de Nederlandse Defensieuitgaven destijds naar de marine, een krijgsmachtonderdeel waar de Hollanders helemaal niets mee zouden kunnen uitrichten bij een inval door de Belgen.

Als de aanvallers uit het zuiden ook nog de steun zouden krijgen van de katholieke Nederlandse bevolking onder de rivieren, zou de aanval kunnen slagen, meenden de spionnen.

Leopold II stelde een aanvalsplan op. In een bliksemaanval zou hij in een keer optrekken naar Amsterdam ‘zodat het nieuws van de aanval gelijktijdig komt met het nieuws van de overgave', om daarna via Weesp, Naarden en Blaukapel naar Utrecht te trekken. Uiteindelijk doel was de verovering van in ieder geval Nederland ten zuiden van de grote rivieren.

De grootste angst had hij voor de Nederlandse verdedigingswerken, die er goed onderhouden bij lagen. Ook door hun vermeende vaderlandsliefde zouden de Nederlanders nog wel eens een taaie tegenstander kunnen blijken.

De aanval is uiteindelijk nooit doorgezet. Leopold wilde er zeker van zijn dat andere Europese mogendheden niet zouden ingrijpen bij zijn aanval. Hij stuurde daarom zijn hoogste diplomaat in Frankrijk naar keizer Napoleon III. Na dat gesprek besloot Leopold zijn snode aanvalsplan in de ijskast te zetten.

Donderdag in Trouw: een interview met onderzoeker Kris Clerckx.