Uitdiepen Westerschelde is helemaal niet nodig

Grote zeeschepen hoeven niet naar Antwerpen en Rotterdam te kunnen. Los ze voor de kust, op een eiland.

Het kabinet-Balkenende wil de belofte aan België nakomen over uitdieping van de Westerschelde. Dat zal de discussie aanjagen die opnieuw in alle hevigheid is losgebarsten sinds de zaak is stilgelegd door de Raad van State. Het wordt tijd dat Nederland en Vlaanderen de handen ineen slaan en voor de toekomst kiezen voor een duurzamer afhandeling van het goederenverkeer per schip in de Zuidwestelijke Delta: leg een eiland aan voor de gezamenlijke kust.

In de discussie over de Westerschelde zijn twee –in mijn ogen zeer wezenlijke zaken- nog onvoldoende belicht. De plannen voor onder water zetten van de Hedwigepolder of alternatieven daarvoor vormen slechts een schamele compensatie voor alle natuurverlies in de Westerschelde in de afgelopen decennia. En het zijn peanuts als je kijkt naar het natuurverlies in de héle Zuid-West Delta.

Ook de beperking van de doorstroommogelijkheden in de Oosterschelde en de compartimentering van verdere delen van het estuarium hebben geleid tot verlies van veel natuurwaarden. De noodzaak hier maatregelen tegen te nemen wordt gelukkig wel erkend en leidt tot de uitvoering een aantal plannen, zoals de herzilting van het Volkerak-Zoommeer en gedeeltelijke openstelling van de Grevelingen.

De noodzaak van een integrale aanpak in de hele Zuid West Delta wordt steeds door alle betrokken partijen benadrukt. Bij die benadering hoort dus ook het bewaren van een ’natuurlijke’ Westerschelde.

Wat ook onderbelicht blijft, is de weinig duurzame manier waarop ruimte gemaakt wordt voor steeds grotere containerschepen. De urgentie om in de Zuidwestelijke Delta tegelijk veiligheid, economie en ecologie aan te kunnen pakken, is een belangrijke invalshoek bij de totale vervoersystematiek.

De Zuidwestelijke Delta is een draaischijf van vervoer tussen de havenmetropolen Rotterdam en Antwerpen, en beide hebben belangrijke vervoersstromen richting Duitsland en de rest van Nederland (en in de toekomst nadrukkelijker Frankrijk). Het is dan ook belangrijk dat er een verregaande samenwerking komt tussen Nederland en Vlaanderen voor een duurzamer vervoersafhandeling.

Containerschepen lossen in elke haven maar een deel van hun lading en veel efficiënter en duurzamer is het uitwerken van ideeën voor een eiland voor de kust van Vlaanderen en Zeeland. Grote containerschepen kunnen daar hun totale lading voor Antwerpen, Rotterdam, Sloehaven, Gent en Zeebrugge (en wellicht ook Londen) lossen zonder dat apart naar elk van deze havens gevaren hoeft te worden. Met kleinere schepen kunnen dan de containers verder worden vervoerd.

Het eiland valt te benutten voor extra natuurcompensatie (de Noordzee is ook natuur), windmolens en andere wenselijke zaken, waaronder wellicht landbouwgrond voor zilte landbouw. De voordelen zijn evident. Nieuwe verdiepingen van de Westerschelde zijn niet meer nodig, er is wellicht zelfs herstel mogelijk van een eerdere staat van de natuur. Er hoeft minder heen en weer gevaren te worden door de grote containerschepen.

Deze oplossing creëert tijdelijke en permanente werkgelegenheid. Aanleiding wellicht om ook eens wat meer naar onze regionale Europese en duurzame toekomst te kijken.