Fatiha had gewoon een minnaar

Jonge vrouwen in Marokko beginnen seksuele rechten op te eisen. Ze trouwen later, hebben vriendjes en zeggen wat ze willen in bed.

De bijna dertigjarige Fatiha uit Casablanca, hoog opgeleid, goede baan bij een bank, komt er eerlijk voor uit dat ze ’een paar vriendjes’ heeft gehad. Daar zat zelfs een minnaar voor één weekend bij, die ze daarna nooit meer heeft gezien. Ze is geen uitzondering meer. Voor jonge Marokkaanse vrouwen als Fatiha lijken de traditionele seksuele taboes minder zwaar te wegen.

Volgens seksuoloog Aboebakr Harakat is er een generatie opgestaan die bezig is dezelfde seksuele rechten als mannen op te eisen. „Citadines, vrouwen die in de stad wonen, tussen de twintig en dertig jaar, die er niet voor terugdeinzen het initiatief te nemen en zelf hun partner te kiezen. Ze durven hem ook duidelijk te laten weten wat ze willen op seksueel gebied.”

Die trend zou iets te maken kunnen hebben met het feit dat vrouwen vijf jaar geleden ook voor de wet bijna gelijke rechten als de man hebben gekregen. Maar feministe Foezia Assoelli ziet een en ander eerder als het gevolg van een moderniseringproces. „Steeds meer jonge vrouwen studeren, hebben een goede baan, en trouwen steeds later.” Waar de gemiddelde trouwleeftijd voor meisjes tien jaar geleden nog zeventien was, is die nu zevenentwintig.

Op grond van een aantal deelstudies die hij de laatste jaren verrichtte naar seksualiteit voor het huwelijk, overspel, prostitutie en homoseksualiteit spreekt Abdessamad Dialmi zelfs van een ’explosie van seksualiteit’ in Marokko. Deze socioloog is een van de weinigen die geregeld over dit onderwerp publiceert. Maar Dialmi erkent dat hij de precieze omvang van het verschijnsel moeilijk kan inschatten. „Ik zou graag een grote studie opzetten naar seksualiteit onder Marokkanen en mijn studenten met omvattende vragenlijsten op de mensen afsturen, maar de staat geeft me daar geen toestemming voor. Ze vrezen waarschijnlijk voor de resultaten. We zijn tenslotte een islamitisch land.”

Dat is ook waarom volgens Dialmi de seksualiteit in Marokko wel bezig is te ’liberaliseren’ maar nog lang niet ’vrij’ is. „De islam blijft dé referentie. En dat geldt voor alle sociale klassen. Seks buiten het huwelijk blijft iets zondigs. Daar moeten dus oplossingen voor worden gevonden.” Bijvoorbeeld wel seks hebben, maar dat niet echt meetellen zolang er geen sprake is van ’penetratie’. Of speciaal voor de huwelijksnacht het maagdenvlies laten herstellen.

Ook de moderne Fatiha uit Casablanca heeft haar vrijere houding ten aanzien van seksualiteit met de islam moeten verzoenen. „Ik heb er enorm onder geleden dat ik, nog ongetrouwd, geen maagd meer was. Ik zag mezelf als een hoer. Ook omdat de meeste mannen, hoe modern ze ook lijken, uiteindelijk toch een maagd willen als ze gaan trouwen.”

Socioloog Dialmi meent dat de Marokkaanse seksualiteit pas werkelijk vrij zal zijn als die losgekoppeld wordt van religie. „Verder moeten de rechten van het individu worden erkend, wat in Marokko nog niet het geval is. Seks buiten het huwelijk moet natuurlijk ook uit het strafrecht verdwijnen.”

Intussen blijft het voor veel Marokkanen een probleem waar ze elkaar voor een amoureuze rendez-vous kunnen treffen. Zij die nog niet getrouwd zijn, wonen immers vaak nog bij hun ouders. De socioloog: „De plaats van handeling laat doorgaans te wensen over. De achterbank van een auto, een lift... Dat zijn geen plekken waar je je seksueel kunt ontplooien.” Dialmi blijft daarom spreken van een ’gestolen seksualiteit’.