'Ouderen kunnen best paar jaar doorwerken'

Babyboomers staan electoraal sterk, hebben goede lobby in Den Haag en schermen zich zo goed af. Maar jongeren komen er bekaaid af.

Ik, een gevorderde 70-plusser, werk nog altijd. Veel sympathisanten onder de oudere werknemer heb ik niet. Pleidooien om door te werken trekken hen niet over de streep. Vakbondleiders zien er om opportunistische redenen niets in om zo’n oproep te doen.

Is het zo ongezond door te blijven werken? Goed onderbouwde rapporten laten zien dat ouderen – op enkele uitzonderingen na – lichamelijk en geestelijk goed in staat zijn ook na hun 65ste door te werken. Het houdt hen gezond en alert. De hersenstichting wijst op het belang niet alleen ons bewegingsapparaat maar ook ons brein in beweging te houden.

Een uitgebreide Nederlandse studie leert dat de lichamelijke activiteit bij de gepensioneerde veel sterker afneemt dan bij zijn doorwerkende leeftijdsgenoot. Wandelen, fietsen en tuinieren compenseren dit verschil niet. Door het achteruitgaan in mobiliteit heeft hij meer kans op het krijgen van allerlei kwalen zoals astma, diabetes en hartziekten.

Britse onderzoekers zagen bij een groep gepensioneerden, dat van de werknemers die met hun 55ste waren gestopt, er tien jaar na hun pensioen twee keer zoveel waren overleden als van de mensen die pas bij 65 jaar waren opgehouden.

Het gevoel geen zinvol leven meer te hebben is een bron van depressiviteit onder de overigens gezonde oudere. Finse onderzoekers benadrukken dat depressies een veel groter probleem vormen dan dementie, die meestal met het verouderen wordt geassocieerd. En wat te denken van de gemoedstoestand van de vrouw, die haar man de hele dag over de vloer heeft? Die zich met zaken gaat bemoeien waar hij vroeger niet naar omkeek.

Er zijn meer redenen om door te werken. Uit solidariteit met onze kinderen en kleinkinderen bij voorbeeld. Momenteel dragen tien werkenden de kosten voor twee 65-plussers. In 2040 zijn er maar vijf werkenden voor deze kosten. Er komt dus minder geld binnen voor allerlei voorzieningen, terwijl de AOW-uitgaven verdubbelen.

Is het zo gek dat ook de fitte oudere zijn steentje bijdraagt om net als zijn Amerikaanse, Zweedse en Duitse collega twee jaar langer te werken, waardoor de uitkeringen gemiddeld twee jaar korter lopen en twee jaar langer premies worden afgedragen?

Maar nee, de generatie babyboomers, verwend tot op het bot, zorgt goed voor zich zelf. „Wij hebben gezwoegd tijdens de naoorlogse wederopbouw”. Dat is niet waar. De generatie voor hen deed dat; zij lagen nog in de luiers. Jongeren krijgen geen kans om uit te leggen dat zij straks de welvaarstaat niet meer kunnen betalen.

De gevestigde orde schermt zich goed af. Het AVV – een moderne vakbond die opkomt voor de belangen van de dertigers en veertigers – en de Nationale Jeugdraad worden niet toegelaten tot de overlegorganen. Wie van hen te veel protesten laat horen, wordt in bestaande organisaties ingekapseld.

Politieke partijen en vakbonden kijken wel uit. Zij weten maar al te goed hoe een voorstel dat ouderen raakt, hen een verlies aan leden geeft. Het FNV, dat maar 22 procent van de werkenden vertegenwoordigt, spant de kroon. Wie herinnert zich niet de vakbondleidster die de grijze koppen op het Malieveld opzweepte tegen de verhoging naar 67 jaar te protesteren?

Babyboomers en ouderen staan electoraal sterk. Er wordt vaak gezegd dat de jongere generatie maar solidair moet zijn met de oudere. Ik pleit voor solidariteit met de jongere. Laat hen meepraten. Zij moeten het merendeel van de opgelopen tekorten op zich nemen.

Kees Klinkhamer is emeritus hoogleraar geneeskunde en consultant in de gezondheidszorg