Hoe concreter de samenwerking des te meer twijfel over Europa

Ondanks de nadruk die onder meer VVD en CDA leggen op het eigenbelang in Europa, zijn de meeste Nederlandse partijen voorstander van Europese samenwerking. Het Kieskompas voor de Europese verkiezingen, dat programma’s van de verschillende politieke partijen analyseert op basis van een dertigtal stellingen, laat dat zien. Alleen de PVV van Geert Wilders en de Socialistische Partij vormen uitzonderingen op deze consensus.

Hoe ver de integratie van Europa moet gaan, levert echter aanzienlijke verdeeldheid op. De grootste verschillen manifesteren zich op de stelling over een uniform buitenlands beleid van de lidstaten van de Europese Unie. De stelling noemt één stem vanuit Europa van wezenlijk belang voor bijvoorbeeld de relatie met Rusland. Van de grote partijen is alleen de PvdA warm voorstander van een uniform buitenlands beleid.

Ook over de stelling over een eigen belastingheffing door Brussel zijn de partijen verdeeld, terwijl het vetorecht van individuele lidstaten maar net iets minder controverse oplevert. Uiteindelijk is het algemene beeld dat Europa controversiëler wordt naarmate de samenwerking specifieker is en nationale overheden meer bevoegdheden moeten afstaan.

Heel anders wordt het als het gaat om verdergaande economische samenwerking in Europa. Zo bestaat er geen verschil van mening over de noodzaak dat er Europees toezicht met komen op de financiële sector.