De man jaagt, en de vrouw ook

Tot voor kort werd gedacht dat mannen jagen op vrouwen om zo hun genen breed te verspreiden. Onzin, zeggen Engelse onderzoekers nu.

Het aloude stereotype over de jagende man en de kieskeurige vrouw moet worden herzien. In sommige culturen loont het juist voor de vrouw om zoveel mogelijk verschillende seksuele contacten te hebben. Ze krijgen dan meer kinderen. Dat publiceren Engelse onderzoekers vandaag in Trends in Ecology and Evolution.

De gangbare opvatting over de rolverdeling tussen man en vrouw luidt dat mannen zich uitsloven om zoveel mogelijk vrouwen te bemachtigen –dat is goed voor de verspreiding van hun genen. Vrouwen zijn eerder kieskeurig en afwachtend in hun partnerkeus, omdat ze toch maar een beperkt aantal nakomelingen kunnen grootbrengen. Die theorie is onder meer gebaseerd op onderzoek bij fruitvliegjes. Nu, na zestig jaar, heeft een Engels onderzoeksteam onder leiding van Gillian Brown besloten de aanname te testen voor mensen.

Bij 18 verschillende volkeren brachten Brown en zijn collega’s het aantal partners (met wie kinderen worden verwekt) en het aantal nakomelingen in kaart. Stijgt het aantal nakomelingen sterk met het aantal partners, zoals bij fruitvliegen, dan heeft het zin om steeds van partner te veranderen.

Maar waar bij fruitvliegjes de mannen profiteren van een regelmatige partnerswitch, ligt het bij de mens wat ingewikkelder. We vormen een allegaartje van verbanden tussen aantal partners en voortplantingssuccessen.

Slechts bij drie volkeren bleek het voor mannen rendabel te zijn om bij een groot aantal vrouwen kinderen te verwekken: een Braziliaanse, Keniaanse en Zweedse gemeenschap. Voor de Tanzaniaanse Pimbwe is het andersom: mannen met weinig seksuele partners hebben veel succes in de voortplanting. Bij de rest van de volkeren maakte seksuele activiteit voor de man niet uit voor het aantal kinderen.

De Pimbwe-vrouwen krijgen juist meer kinderen als ze meerdere partners hebben. De vrouwen kunnen profiteren van meerdere mannen doordat die bevruchting garanderen en in het levensonderhoud voorzien. In Groot-Brittannië krijgen vrouwen dan weer minder kinderen naarmate ze met meer mannen het bed delen. Een mogelijke oorzaak is volgens de onderzoekers dat bij seks met veel verschillende mannen het risico op een soa hoog is.

Zo blijkt het de ene keer voor de man, en de andere keer voor de vrouw te lonen om op jacht te gaan. En kunnen de theorieën over jagende mannen en kuise, afwachtende vrouwen voorgoed naar Mars danwel Venus worden geschoten.