Een vrouw die PSV-Ajax leidt is toekomstmuziek

Het fluiten van wedstrijden is een overwegend mannelijke aangelegenheid, zeker in de top. Toch is er een trend het feminieme element in de toparbitrage te verhogen. Verschillende bonden hebben daarvoor plannen gemaakt.

Gisteren meldde Trouw dat de KNVB het aantal vrouwelijke scheidsrechters wil verdubbelen. In de hoofdklasse amateurs en de eredivisie vrouwen lopen nu 37 fluitende vrouwen rond; dat moeten er dus zo’n zeventig worden. Om vrouwen meer voor het fluitersvak te interesseren heeft de KNVB zeven informatiebijeenkomsten belegd. Overigens is zelfs als het plan lukt het percentage vrouwen in deze arbitersgroep slechts iets meer dan één. In het betaald voetbal stopt de teller al bij twee vrouwelijke assistent-scheidsrechters. Een vrouw die PSV-Ajax leidt, is mijlenverre toekomstmuziek.

Bij de hockeybond liggen de cijfers gunstiger. Van de zeventig bondsscheidsrechters die hoofd- en overgangsklasse fluiten zijn er acht vrouw (elf procent). De KNHB wil dat aantal verdubbelen en heeft zes talenten uitgenodigd voor een ambitieus plan dat het traject naar de top moet versnellen. Als het slaagt, fluiten de zes nieuwkomers al in het seizoen 2009-2010 op het hoogste niveau, ook in de hoofdklasse mannen.

Zaterdag ontmoeten de zes talenten de acht gearriveerden voor een introductie, oriëntatie en bezinning op technische en inhoudelijke facetten van het vak. Daartoe behoren aspecten als uitstraling, communicatie en managing. De talenten worden aan de gearriveerden gekoppeld in een buddy-project en krijgen extra begeleiding. De hockeybond realiseert zich dat de vijver met talentvolle vrouwen schaars gevuld is: van de 700 bondsscheidsrechters zijn er vijftig vrouw (zeven procent). In een bond waar de man/vrouw-verhouding ongeveer op 45/55 ligt, is dat percentage eigenlijk onacceptabel.

De acties van KNVB en KNHB zijn een gevolg van het Masterplan Arbitrage, het plan van zestien bonden om tussen nu en 2011 het aantal scheidsrechters in Nederland met 50.000 te verhogen. Dat daarbij gekeken wordt naar slecht vertegenwoordigde groepen in de scheidsrechterij is logisch. Zo worden vrouwen een speerpunt in de werving, opleiding en begeleiding van arbiters bij verschillende bonden en op verschillende niveaus.

De vraag waarom zoveel meer hockeyers dan hockeysters wedstrijden fluiten, leidt tot een weinig emancipatorisch antwoord: vrouwen blijven hockeyen als ze ouder worden en hebben daarnaast hun werk, hun gezin en begeleiden hun kinderen; mannen nemen het fluiten er als extra hobby bij.

Ook het handbalverbond grijpt het Masterplan aan voor een wervingscampagne, speciaal gericht op meer vrouwen in de top. Voor jonge scheidsrechtsters (16-20 jaar) is een traject uitgestippeld om ze snel naar de landelijke divisies te krijgen. Daar is momenteel het aantal vrouwen erg dun gezaaid. Onder de dertig vaste koppels in de eerste en eredivisie is slechts één vrouwenkoppel. Verder is één duo gemixt. Dat is vijf procent, een laag percentage, zeker wanneer in ogenschouw wordt genomen dat de verhouding mannen-vrouwen onder de handballeden eenderde-tweederde is.