Beerput rond foute neuroloog alsnog open

De medische wereld moet zich open openstellen vindt artsenorganisatie KNMG. Dat deed een Twents ziekenhuis niet, toen het blunders van een neuroloog verzweeg.

Bestuursvoorzitter Herre Kingma van het Medisch Spectrum Twente (MST) had het er deze week voor de tv-camera’s zichtbaar moeilijk mee. Naast hem vertelde Tom Zijlstra, een gepensioneerd bestuurder van hetzelfde ziekenhuis, hoe het toenmalige ziekenhuisbestuur in 2004 de blunderende neuroloog Ernst Jansen Steur de gelegenheid had geboden met stille trom te vertrekken.

De jaren daarvoor had de neuroloog als gevolg van een medicijnverslaving (hoogstwaarschijnlijk morfine) bij tientallen patiënten een verkeerde diagnose gesteld: ze zouden lijden aan Alzheimer, Parkinson of multiple sclerose, terwijl achteraf bleek dat daarvan geen sprake was. Sommige patiënten verkochten hun huis of zaak om zich op hun einde voor te bereiden. Anderen liepen volgens letselschade-advocaat Ymne Drost als gevolg van de foute diagnose zwaar lichamelijk letsel op. Mogelijk zijn zelfs twee mensen overleden door blunders van de arts, stelde Drost gisteren.

Jansen Steur kon vertrekken onder het beding dat hij nooit meer patiënten zou behandelen. Toen vorige week bleek dat de neuroloog deze afspraak had geschonden door gewoon weer in een Duits ziekenhuis aan de slag te gaan, voelde Zijlstra zich gerechtigd de zaak in de publiciteit te brengen.

Volgens Kingma had het toenmalige bestuur de affaire afgehandeld volgens een in de medische wereld van toen normale reflex: de doofpot. Typisch een kwestie van conspiracy of silence, de afspraak om blunders en pijnlijke zaken onder ons te houden, een manier van doen die zo langzamerhand not done meer is.

Ook om andere reden zat Kingma er niet lekker bij: destijds was hij nog de baas van de inspectie volksgezondheid. Hij had in die hoedanigheid op de hoogte moeten zijn van de zaak, want het ziekenhuisbestuur had de inspectie volgens Zijlstra wel degelijk ingelicht. Maar de zaak is nooit door de regionale inspecteur aan Kingma voorgelegd.

Ook de rol van het toenmalige ziekenhuisbestuur is niet helder. Volgens Zijlstra kreeg hij pas in november 2003 bewijs in handen dat de neuroloog recepten van collega’s vervalste om in zijn verslaving te voorzien. Dat bood het bestuur een handvat de neuroloog aan te pakken, over wie al langer geruchten de ronde deden. Maar wat blijkt? Al in 2001 kreeg een gedupeerde patiënte zwijggeld van het ziekenhuisbestuur –20.000 gulden– om te voorkomen dat zij de zaak voor de medische tuchtrechter zou brengen.

Tegen Jansen Steur (inmiddels is hij zijn baan in Duitsland kwijt) is bij zijn ontslag in Twente geen aangifte gedaan. Volgens Zijlstra was hij al genoeg gestraft. De inspectie moest maar beslissen over aangifte, vond het ziekenhuisbestuur. Anderhalf jaar geleden deed Drost namens een aantal patiënten wel aangifte. Tot nog toe zonder resultaat. Drost overweegt nu naar het gerechtshof te stappen om vervolging af te dwingen. Gisteren liet hij weten daarnaast een nieuwe aangifte te doen. Hij verwijt de neuroloog valsheid in geschrifte en toebrengen van lichamelijk letsel door schuld met de dood als gevolg.

Het ziekenhuis heeft de gedupeerden gewezen op de mogelijkheid om schadeclaims in te dienen. Tot nog toe is dat in twintig gevallen gebeurd voor een totaalbedrag van 500.000 euro. Er lopen nog zeventig claims. Kingma heeft een commissie ingesteld om alle feiten boven water te krijgen.