Beter een verre vriend dan vervelende buren

opinie U bent zes stappen verwijderd van wie dan ook op deze aarde, luidt een theorie. Het sociale netwerk zit mondiaal zo in elkaar, dat iedereen wel iemand kent die een ander weer kent die vervolgens weer iemand kent die een band heeft met weer een ander. Om kort te gaan: in zes contacten heb je de hele wereldbevolking aan elkaar gelinkt.

Het bewijs is al op een heel behoorlijke schaal geleverd in een computerspel waarbij de kundige speler in staat is om alle Hollywood-acteurs uiteindelijk te koppelen aan Kevin Bacon.

De documentaire ’Connected, the power of six degrees’, die Canvas deze week vertoonde, borduurt er op voort. De makers namen de proef op de som en selecteerden veertig mensen over de hele wereld die pakjes moesten sturen naar een geneticus in Boston. De veertig kenden de wetenschapper niet en mochten hem ook niet op internet opzoeken.

De pakjes moesten worden doorgegeven aan iemand die ze persoonlijk kenden, die persoon moest het weer overdragen aan iemand die hij of zij weer kende, etcetera.

Totdat het in Boston was.

En verdraaid, het werkte.

Niet altijd – in de armere delen van de wereld netwerken mensen meer in clusters – maar langs 58 landen en 53 steden arriveerden de pakketjes via gemiddeld 6 knooppunten bij de geneticus.

Uiteindelijk ging het de makers van ’Connected’ niet zozeer om het pakjesexperiment maar meer om de wetenschappelijke netwerktheorie. Zodat we leerden over verbindingspatronen van krekels, de werking van het internet en andere toepassingen.

De connectietheorie wordt ook ingezet tegen kanker. Kevin Bacon is inmiddels om. Na zijn aanvankelijke afkeer tegen het spel rondom zijn persoon, gebruikt hij het ons-kent-ons principe nu in de strijd tegen enge ziektes. Zijn website: sixdegrees.org.

Dat het soms beter is om elkaar niet te kennen bewezen de twee laatst overgebleven joden in Kaboel woensdagnacht bij ’VPRO’s Import’. De twee woonden in de verlaten synagoge. Isaac beneden, Zabulon boven. Dat was maar goed ook, want de twee deden niets anders dan elkaar naar het leven staan.

Zodra het kon scholden ze elkaar verrot. Isaac, die de kost verdiende met amuletten maken en het geven van rituele sessies, was ook niet al te klantvriendelijk. „Wat moet je, mens?”, zei hij als er iemand aan de deur kwam. De Roemeense regisseur Alexe had met deze twee ruziënde joden in Kaboel een ongepolijste diamant voor de lens. Hoewel hij er twee keer de kans toe had – zijn eerste opnamen waren gestolen – bleef de edelsteen dof. Want naar de oorzaak van het ’Kabaal in Kaboel’ bleef het gissen. Wel werd duidelijk dat hier een knoop in het netwerk zat.