’Voedsel voor de geest rijmt niet met reclame’

Kijkers die diepgang willen, worden bij de publieke omroep matig bediend. Oplossing: een tv-net zonder Ster; bij voorkeur Nederland 2.

De publieke televisie moet een reclamevrije kwaliteitszender krijgen. Hiervoor pleiten verschillende tv-deskundigen en programmamakers vandaag in Trouw. Kijkers met behoefte aan diepgang en achtergrond weten dan waar zij terechtkunnen, net zoals kijkers voor amusement afstemmen op Nederland 1.

Nederland 2 is het net waarop deze kijkers momenteel nog het best worden bediend. Maar zij moeten zich wel een weg banen door royalty-programma’s, spelletjes als ’Tien voor taal’ en ’Twee voor twaalf’, en Frank Visser die recht spreekt. Op het derde net treft de kijker met een brede interesse en behoefte aan duiding eerst ’De wereld draait door’ en daarna veelal sport. Zo wordt de kijker ’uit zijn huis gejaagd’, meent programmamaker Harry de Winter.

De oplossing: Nederland 2 moet reclamevrij worden. „De ambitie die de zender heeft, is gebaat bij een reclamevrij net”, zegt tv-expert en ’Pauw & Witteman’-regisseur Bert van der Veer. „Voedsel voor de geest verhoudt zich slecht met de boodschap welk maandverband je moet kopen.”

Ook VPRO-directeur Marieke Schoenmakers ziet heil in een reclamevrij net. Nederland 2 lijdt nu onder de jacht op hoge kijkcijfers, ziet zij. De Stichting etherreclame (Ster), die gaat over reclame op tv, legt omroepen en programmamakers hieromtrent eisen op. Met het verdwijnen van de reclames kunnen programma’s op de zender ’meer worden beoordeeld op basis van kwaliteitseisen en maatschappelijke impact’, denkt Schoenmakers.

Cornald Maas, ook pleitbezorger voor een net zonder Ster, hoeft zich dan geen zorgen te maken of programma’s die in het hart van de avond worden uitgezonden, zoals zijn kunstprogramma ’Opium’, wel ’de idiote opgelegde marktaandelen’ halen. Maas: „Nieuwe en moeilijke programma’s krijgen binnen het huidige bestel nauwelijks de kans om te groeien.”