In crisistijd geeft Wilders niet thuis

De partij van Geert Wilders liep deze week weg uit het debat over het crisispakket. Daarmee heeft de PVV de deur naar welke serieuze coalitie dan ook dichtgeslagen.

De PVV heeft voor zichzelf een probleem voor de toekomst geschapen. Geert Wilders en zijn acht fractiegenoten liepen donderdag boos weg uit het debat over het crisispakket, omdat de partij zich buitenspel gezet voelde door het dichtgetimmerde crisisakkoord. Daar kon de oppositie geen invloed meer op uitoefenen. Als de fractie dat al wilde, want Wilders vond het pakket ’drie keer niks’.

Het was een publiciteitsstunt die het wellicht aardig doet bij een deel van het electoraat. Maar het sloeg wel de deur definitief dicht naar toekomstige samenwerking met de voor de PVV enige serieuze kandidaat: het CDA.

Dit lijkt ondenkbaar, gezien de programmatische en karakterologische verschillen, maar CDA-voorzitter Peter van Heeswijk zei onlangs in de Volkskrant dit niet uit te sluiten. Op de rechtervleugel van zijn partij zullen zeker CDA’ers te vinden zijn die dat geen gekke gedachte zouden vinden, door een weerzin tegen links maar ook uit angst voor ’islamisering’ van de samenleving, waar Wilders zo tegen tekeer gaat.

In PVV-kringen valt op te maken dat ze op dit moment niet geïnteresseerd zijn in de vraag met wie ze eventueel later in een coalitie zouden kunnen stappen. Wilders’ aandacht is erop gericht de grootste partij te worden. Volgens opiniepeiler Maurice de Hond geen ondenkbeeldige gedachte. Inmiddels laten ook de andere bureaus flinke stijgingen zien voor de PVV. Wilders zelf wil premier worden.

Andere partijen moeten dan wel bereid zijn met hem in een coalitie te stappen. In de afgelopen twee jaar hebben CDA, PvdA en ChristenUnie aangetoond in barre tijden met elkaar te kunnen samenwerken. Dan leer je pas echt je vrienden kennen, luidt het adagium. Wie dus de boel in de steek laat te midden van één van de ernstigste crisis sinds de jaren dertig, hoeft later niet op een warm welkom te rekenen.

Premier Balkenende, die nog graag een termijn doorgaat, herhaalde gisteren de bekende CDA-uitspraak geen enkele coalitie uit te sluiten voor de toekomst, maar voegde er wel aan toe dat de huidige coalitie sterker uit de strijd is gekomen. „Dit bindt ons”, zei hij over het crisispakket. VVD, GroenLinks, SGP, D66 en SP hadden grote moeite met het dichtgetimmerde pakket, maar gingen wel inhoudelijk het debat aan en scoorden hier en daar punten.

„Een democraat verlaat nooit een democratisch debat”, zei Halsema (GroenLinks) donderdagavond, waarmee ze aangaf dat Wilders geen democraat te vinden.

Een klinkende verkiezingsoverwinning van de PVV zou daarom bij fracties in de Tweede Kamer een motief kunnen zijn tot bredere politieke samenwerking te komen, als dat getalsmatig nodig zou zijn.