De eis van Bleker aan de nieuwe coalitie is helaas niet overbodig

Het is eigenlijk diep droevig dat het nieuws is als een voorzitter van een politieke partij, die onderhandelt over de vorming van een nieuwe coalitie, tijdens een televisieprogramma zegt dat het te vormen kabinet een bindende factor dient te zijn in de samenleving. Waarnemend voorzitter Henk Bleker van het CDA deed dat woensdagavond voor de camera’s van Knevel en Van den Brink.

Nu er wordt onderhandeld over een coalitie tussen VVD en CDA en over gedoogsteun van de PVV voor een dergelijk minderheidskabinet, is het echter wel nieuws. De uitspraak van Bleker kan immers worden uitgelegd als een harde politieke voorwaarde voor de steun van één van de twee beoogde coalitiepartners. Zo voor de hand liggend als het wellicht oogt is het kennelijk niet.

Het avontuur, dat Nederland aangaat met de samenwerking tussen VVD, CDA en PVV, leidt tot wel meer te betreuren nieuwigheden. De afgelopen weken laaide er een discussie op over de vraag in hoeverre de nieuwe coalitie expliciet de huidige normen van de rechtsstaat tot uitgangspunt moet nemen.

Dat is eigenlijk te bizar voor woorden. Een kabinet is één van de belangrijkere hoeders van de rechtsstaat. Het zou overbodig moeten zijn dat expliciet te maken. Helaas is dat kennelijk in de huidige politieke situatie niet meer het geval.

De reactie van PVV-leider Geert Wilders op de uitlatingen van Bleker toont, voor sommigen wellicht ten overvloede, nog maar eens aan, dat Bleker met zijn uitspraken geen open deur intrapte. Wilders toonde zich opnieuw een slechte hoeder van het politieke fatsoen, door Bleker op de persoon aan te vallen, al komt dat zo vaak voor, dat het al went.

Kwalijker is dat de PVV-voorman, alleen al door zich genoodzaakt te zien te reageren op de uitspraken van de CDA-voorzitter, de verdenking op zich laat dat het kennelijk niet om een overbodige eis gaat tegenover de nieuwe coalitie.

De CDA-achterban doet er goed aan dit incident in het geheugen op te slaan als straks op een ingelast congres wordt gevraagd om een oordeel over het dan voorliggende regeerakkoord.

Niet alleen de tekst van dat akkoord en de er in vervatte voorstellen dienen kritisch gewogen te worden. Met de noodzakelijke gedoogsteun van de PVV gaat het om veel meer dan het feitelijk te voeren beleid. In het geding is ook het politieke en maatschappelijke klimaat.