DNB had DSB geen bankvergunning mogen geven

Toezichthouder De Nederlandsche Bank had DSB Bank in 2005 geen bankvergunning mogen verlenen. Dat concludeert de commissie onder leiding van Michiel Scheltema die het faillissement onderzocht. Minister van Financiën Jan Kees de Jager (CDA) is het met de commissie eens en heeft dinsdag bij de presentatie van het rapport maatregelen aangekondigd.

DNB had volgens de commissie strengere eisen moeten stellen omdat er tekortkomingen in de leiding en de organisatie waren. De bank van Dirk Scheringa was te commercieel en er was onvoldoende oog voor het beheersen van risico's, stelt Scheltema.

Een machtsevenwicht in de leiding ontbrak. Scheringa beschouwde de bank volgens de commissie als zijn bedrijf. Hij was voorzitter van de raad van bestuur en enig aandeelhouder, waardoor hij zijn medebestuurders kon benoemen en ontslaan.

De raad van commissarissen slaagde er niet in het bestuur goed te controleren. De raad werd volgens de commissie slecht geïnformeerd en niet serieus genomen.

"Aan de eisen die de wet in dit opzicht stelt was dan ook onvoldoende voldaan: DNB had op deze punten meer moeten verlangen", stelt de commissie. Ook na het verlenen van de vergunning had DNB 'krachtdadiger' moeten optreden.

Toen uiteindelijk in de zomer van 2009 een ingreep werd voorbereid, deed Pieter Lakeman van de stichting Hypotheekleed een oproep geld van de bank te halen. Als dat niet was gebeurd, had een faillissement volgens de commissie mogelijk voorkomen kunnen worden. Zeker is dat echter niet, de bank was toen al erg kwetsbaar.

Het faillissement is vooral te wijten aan het beleid van de bank. Dat was te commercieel en er was onvoldoende oog voor het beheersen van risico's.

De Autoriteit Financiële Markten heeft volgens de commissie in het begin 'adequaat' toezicht uitgeoefend. Zo waarschuwde de waakhond tegen koopsompolissen. Toen de AFM meer bevoegdheden kreeg, had het echter slagvaardiger kunnen optreden tegen overkreditering, koopsompolissen en beleggingsverzekeringen. Ook had de AFM bij DNB steviger kunnen aandringen om in te grijpen.

Minister De Jager wees erop dat DNB mede een bankvergunning had verleend met als doel de bank onder toezicht te krijgen. Dat had volgens hem niet mogen gebeuren. Hij spreekt van 'stevige aanbevelingen en stevige conclusies die om een stevig vervolg vragen'. Hij wil dat de raad van commissarissen van banken ook het toezicht van DNB in de gaten houden. Verder zou het toezichtbeleid vaker moeten worden geëvalueerd. Desalniettemin houdt De Jager 'het volle vertrouwen in de directie van DNB'.