Australië heeft eerste vrouwelijke premier

Australië heeft voor het eerst in zijn geschiedenis een vrouwelijke premier. De tot voor kort populaire premier Kevin Rudd heeft het stokje moeten overdragen aan zijn vicepremier Julia Gillard.

Rudd (52) is daarmee Australië’s kortst zittende premier in bijna veertig jaar, Gillard (48) de eerste vrouwelijke regeringsleider ooit in dat land. De wereld telt nu in totaal zeven vrouwelijke premiers, daarnaast zijn er tien vrouwelijke gekozen presidenten.

Gillard heeft al aangekondigd enkele zaken die Rudd zijn baan hebben gekost opnieuw te bekijken. Zo lukte het hem niet zijn met veel fanfare aangekondigde plan erdoor te krijgen om de grootste vervuilers te laten betalen voor CO2-uitstoot, waarna hij het erbij liet zitten.

Ook wilde hij een extra belasting van 40 procent opleggen aan bedrijven die grondstoffen uit Australië exporteren. Grote mijnbouwbedrijven zagen af van tal van projecten ter waarde van tientallen miljarden dollars. De oppositie verweet daarop de regering het land in een recessie te storten. Dat hoewel Rudd er juist prat op kon gaan dat hij Australië, als enig geïndustrialiseerd land, had behoed voor de financiële crisis.

Rudd, de eerste premier die formeel zijn excuses aanbood aan de Aborigines, had met zijn ’draai’ over de-vervuiler-betaalt zijn linkervleugel kwaad gemaakt en met de hoge mijnbouwbelasting de toorn van de rechtervleugel opgeroepen. De laatste liet het er niet bij zitten.

Want binnen de Laborpartij, met name bij die rechtervleugel, groeide de onvrede alsook de angst de verkiezingen te verliezen. Rudds populariteit was gekelderd. Woensdagnacht volgde ’de paleisrevolutie’ en koos de fractie Julia Gillard tot zijn opvolgster.

De kersverse premier verdedigde de schimmige machtswissel omdat „een goede regering de weg kwijt was geraakt” en de partij nieuw leven moet worden ingeblazen.

In een emotionele afscheidsspeech gaf Rudd een lange opsomming van zijn prestaties van de afgelopen tweeënhalf jaar, terwijl hij zijn tranen nauwelijks kon bedwingen. „We hebben alles gegeven”, aldus de man die vanwege zijn tomeloze werklust bekend stond als Mister 24/7.

Van zijn opvolgster wordt verwacht dat zij het iets tactvoller aanpakt. Rudd leunde veelal op zijn eigen adviseurs, Gillard zal waarschijnlijk het kabinet meer macht geven alsook proberen weer enige eenheid in de partij te krijgen.

Internationaal zal de wisseling amper gevolgen hebben. Canberra blijft Canberra zijn alliantie met de VS en deelname aan de Navo-troepen in Afghanistan voortzetten.

Gillard was als minister de drijvende kracht achter de vernieuwing van het onderwijs en het terugdraaien van arbeidswetten van vorige regeringen. Maar de nieuwe premier heeft weinig buitenlandervaring.

De mijnwerkersdochter werd in het Britse Wales geboren. Haar ouders besloten naar Australië te emigreren omdat de artsen een warmer klimaat hadden aangeraden voor Julia’s longproblemen. Ze studeerde rechten en geldt als feministe.

In tegenstelling tot Rudd, staat ze bekend om haar sociale vaardigheden en directe manier van optreden, al wordt ook regelmatig de draak gestoken met haar arbeidersklasseaccent en haar wisselende kapsels (ze woont samen met kapper Tim Mathieson). De partij gokt erop dat zij de band met de kiezer zal weten te herstellen in de aanloop naar de verkiezingen die waarschijnlijk al dit najaar plaatsvinden.