Op internet moet je niet bescheiden zijn

Wie niet netwerkt op internet, kan het wel vergeten volgens deskundigen. Twitter jezelf naar een nieuwe baan.

Voor iedereen die nog geen profiel op LinkedIn heeft: slecht nieuws. Loopbaancoaches, arbeidsmarktspecialisten en recruiters zijn het er over eens dat de zakelijke netwerksite onmisbaar is voor iedereen die werkt of werk zoekt. „Je krijgt in Nederland geen nieuw werk meer zonder dat je eerst gezocht wordt op internet”, zegt Aaltje Vincent. Ze is loopbaancoach en schreef samen met recruiter Jacco Valkenburg het boek ’Solliciteren via LinkedIn’. „Iedere werkgever gaat je naam googelen. Je profiel op LinkedIn is dan één van de eerste zoekresultaten.”

Werkgevers en recruiters beschouwen dat profiel als een betrouwbare bron, omdat het door de gebruiker zelf is gemaakt, zegt Vincent. „Je snijdt jezelf in de vingers als je die kans mist om de beeldvorming over jezelf te beïnvloeden. Bovendien wordt het meeste werk nog steeds via via vergeven, je hebt dus een netwerk nodig. LinkedIn is een efficiënte en makkelijke manier om je netwerk te onderhouden en op te bouwen.” Hoe eerder je eraan begint, hoe beter, meent Vincent. „Als je een profiel aanmaakt wanneer je werkloos bent, ben je een jaar te laat. Het kost tijd om een netwerk op te bouwen.”

Voor iedereen die een LinkedInprofiel heeft en nu denkt achterover te kunnen leunen: slecht nieuws. Veel Nederlanders bezitten weliswaar een LinkedIn-pagina, maar hebben daar weinig profijt van, weet Vincent. „Je moet de site actief gebruiken. De groepen zijn hierbij essentieel.” Een groep is een forum over een specifiek onderwerp, zoals een groep voor iedereen die geïnteresseerd is in zorginnovatie, of een groep voor promovendi politicologie. „Door lid te worden van groepen waar potentiële werkgevers zich ook bevinden, en actief deel te nemen in groepsdiscussies, vestig je de aandacht op je. Bovendien worden in groepen vaak relevante vacatures geplaatst.”

Ook de zogenoemde ’statusupdates’ zijn handig om de aandacht te trekken, zegt Vincent. „Daarin schrijf je per dag waar je mee bezig bent en wat je op zakelijk gebied interesseert. Dergelijke informatie is heel nuttig voor recruiters.” Vincent merkt dat er veel schroom bestaat om LinkedIn op die manier te gebruiken. „In Nederland geldt toch vaak: doe maar gewoon, dan doe je al gek genoeg. Veel mensen zijn te bescheiden om zich zo te etaleren en te vertellen wat ze allemaal doen en bereikt hebben. Ze zijn bang dat anderen niet zitten te wachten op die informatie. Maar dat is niet waar: juist de mensen die in dezelfde branche werken en nuttig zijn voor je netwerk lezen dit graag, omdat ze dezelfde zakelijk interesse hebben.”

Ook twitter kun je op die manier gebruiken. „De tijd dat twitter een soort vergaarbak was van mensen die vertellen dat ze de was hebben gedaan en dat de koffie vies was, is allang voorbij”, zegt Carlijn Post. Ze is communiecatieadviseur en schreef het boek’ Zakelijk Twitteren voor Beginners’. „Twitter is een ideale manier om je persoonlijke merk op te bouwen. Je regisseert zelf hoe je overkomt. Je twittert bijvoorbeeld dat je net een vergadering hebt gehad over een bepaald onderwerp. Door dat onderwerp te noemen met een hekje ervoor, komen mensen die op dat onderwerp informatie zoeken, bij jou terecht.”

Maar wat nu als je geen werk hebt, en dus zakelijk niets te melden hebt? Ook dan kun je zakelijk opvallen, meent Postma. „Verzamel informatie over de sector waarbinnen je een baan zoekt. Bijvoorbeeld door in je twitterbericht een linkje naar een nieuwsbericht of YouTubefilmpje te plakken. Je zorgt dat je een soort goeroe wordt binnen je vakgebied. Op den duur krijg je steeds meer volgers binnen je branche, omdat jij je account vol hebt staan met berichten die voor hen interessant zijn. In het begin voelt het misschien wat zinloos. Waarom zou je al die informatie verzamelen voor die paar volgers? Het helpt om eens een vraag te stellen aan een onbekende, of zelf op iemand te reageren. Je hebt op die manier snel aanspraak. Mensen antwoordden bijna altijd, omdat de drempel zo laag is.”

Doe als twitterende politici en gooi er af en toe ook een persoonlijk berichtje tussendoor, zegt Postma. „Werkgevers, werknemers en opdrachtgevers vinden het fijn om te zien dat je ook nog mens bent. Via twitter kun je nét even die extra informatie over je persoonlijkheid geven die doorslaggevend kan zijn. Zelf heb ik laatst op die manier een nieuwe werknemer aangenomen. Ik heb een klein communicatiebureau met weinig medewerkers, ik vind het daarom heel belangrijk dat een nieuwe werknemer in het team past. Tijdens de sollicitatieprocedure ben ik de kandidaten gaan volgen op twitter. Als aanvulling op een CV is het nuttig te zien waar iemand zich in zijn vrije tijd mee bezig houdt.”

Volgens Vincent Smit draait het allemaal om wederkerigheid, en is vooral twitter daar een ideaal instrument voor. Jarenlang werkte hij als recruiter, de laatste jaren waren LinkedIn en twitter hierbij zijn belangrijkste hulpmiddelen. Hij plaatste vacatures in LinkedIn-groepen en vroeg zijn netwerk of ze geschikte kandidaten kenden. Tegenwoordig gebruikt hij die ervaring om ’de andere kant’ van de arbeidsmarkt te adviseren. Hij traint ondernemers en werkzoekenden hoe ze twitter en LinkedIn kunnen gebruiken.

Niet in het wilde weg gaan roepen dat je een baan of opdrachtgever zoekt, zegt Smit. „Dan wordt je netwerk gek van je. Pak het strategisch aan. Op LinkedIn zoek je je ideale werkgever op en je kijkt wie voor dat bedrijf werken. Die werknemers zoek je op twitter, en je gaat ze volgen. Bijna altijd gaan die mensen jou dan ook volgen, dat is één van de ongeschreven regels van twitter. Die werknemers ga je helpen. Stel dat één van hen twittert dat hij een vakantiehuisje in Frankrijk zoekt. Je hoeft niet eens een huisje te weten, je kunt op zijn minst de vraag herhalen. Op die manier stel je de vraag aan je eigen netwerk, retweeten heet dat. Die werknemer ziet dat jij hem helpt en zo ben je al een stap dichterbij. Je komt dan makkelijker met elkaar in contact. Wie weet kun je hem de volgende keer iets vragen over zijn werk, of weet hij toevallig dat er een interne vacature is.”

Door twitter en LinkedIn behoort zoeken in vacaturebanken of kranten steeds meer tot de verleden tijd, meent Aaltje Vincent. Voortaan draait het om gevonden worden. Omdat je de aandacht van een recruiter hebt getrokken, of omdat iemand uit je netwerk je op een vacature wijst. „Op LinkedIn stelde iemand me de vraag of ik een flashdesigner kende die voor hem kon werken”, vertelt Smit. „Ik wist niet eens wat een flashdesigner was, maar ik stelde de vraag via twitter. Iemand antwoordde dat hij wel een werkloze flashdesigner kende. Ik stuurde het LinkedIn-profiel door naar de werkgever, en een maand later kreeg ik een bedankje: de flashdesigner was aangenomen. Zo simpel is het.”