Plaatjes op je pols

Verstandelijk gehandicapten kunnen vaak geen klok kijken. Het beeldhorloge, dat deze zomer op de markt komt, biedt uitkomst.

Toen ze op zichzelf woonde, begon de verstandelijk gehandicapte Nienke ineens midden in de nacht haar vader en moeder te bellen: of het al tijd was om op te staan. Vijf minuten later belde ze weer. Net als veel andere verstandelijk gehandicapten kan ze namelijk niet klokkijken en heeft ze ook nog eens geen besef van tijd. Nienke gebruikte dus haar ouders als klok, totdat die er hoorndol van werden.

Haar vader, Ben Bunt uit Sneek, zocht een oplossing. De gepensioneerde manager van FBTO liet de gekste dingen de revue passeren – een tijdlijn misschien, die op de wanden van de kamer zou worden geprojecteerd, of een computertje om Nienke’s nek. Uiteindelijk werd het beeldhorloge geboren. Het horloge – een prototype nog – dat is gemaakt door Philips, is zes weken succesvol getest door veertig verstandelijk gehandicapte cliënten van Talant in Heerenveen. Ook door Nienke.

Het horloge attendeert de drager door afbeeldingen op de wijzerplaat, door piepjes en getril op een nieuwe activiteit of afspraak. De verstandelijk gehandicapte zet zijn of haar agenda met een begeleider in het horloge, door in te loggen op de website www.beeldhorloge.nl.

Het aantal afspraken dat in het klokje past, is onbeperkt, aldus Nanko Brattinga, directeur van het bedrijfje Timer B.V. Brattinga is de zakelijke man achter het beeldhorloge. Plaatjes bij een activiteit zijn te vinden op de site. „Maar als je liever een afbeelding hebt van je favoriete merk thee, als het tijd is om thee te drinken, dan stop je dat erin.”

Het beeldhorloge werd al een tijd aangekondigd, maar eerdere prototypes vond Brattinga niet goed genoeg. „Die hingen met plakband en elastiekjes aan elkaar.” Het horloge wordt deze zomer op de markt verwacht en kost vermoedelijk tussen de 250 en 275 euro.

Bij Talant testen ze ondertussen nog even verder. Timer B.V. wil meer weten over het effect van het horloge op de kwaliteit van leven, zegt Brattinga. Hij heeft al met eigen ogen gezien dat dragers een stuk zelfstandiger worden. „Een jongen die als dagbesteding aan het maaien is op het land, krijgt telkens een injectiespuit te zien. Dan weet hij dat het tijd is voor zijn insuline. Hij kan nu zelfstandig zijn eigen medicatie toedienen. Briljant!”

Ook de begeleiders zijn gebaat bij de uitvinding. „Die zijn vaak de hele dag bezig patiënten bij elkaar te scharrelen voor dit of voor dat, alleen maar omdat die niet kunnen klokkijken.” Uit het experiment blijkt bovendien dat verstandelijk beperkten het horloge graag dragen en het het liefst elke dag gebruiken.

Timer B.V. gaat het prototype ook testen bij zestig psychiatrische patiënten van het UMCG Groningen, die behoefte hebben aan structuur. Maar Brattinga ziet voor nog meer doelgroepen mogelijkheden. „Ik krijg mails van mensen met een beginnend dementerende in de familie, en van ouders van kinderen met ADHD.”