Werkgevers willen internationale arbeidsrechten kunnen negeren

Werkgevers lobbyen in de Kamer tegen wetgeving die bedrijven verplicht overal ter wereld de arbeidsrechten na te leven.

Nederlandse bedrijven willen in het buitenland belangrijke internationale arbeidsrechten naast zich neer kunnen leggen. Werkgeversorganisaties VNO-NCW en MKB-Nederland zijn een lobby in de Kamer gestart om te voorkomen dat bedrijven sancties krijgen opgelegd als ze deze rechten aan hun laars lappen.

Het gaat om het recht op vakbondsvrijheid en non-discriminatie. Twee rechten die in de verdragen van de ILO, het VN-agentschap voor arbeid, zijn verankerd. De twee werkgeverskoepels, die de arbeidsrechten uit de verdragen wel onderschrijven, willen niet dat Nederlandse bedrijven door middel van nationale wetgeving worden gebonden.

Ze reageren met dit standpunt op moties van Kamerleden die wetgeving voor Nederlandse bedrijven op sociaal vlak juist willen aanscherpen. Zo eist Sharon Gesthuizen van de SP dat bedrijven openheid van zaken geven over hun beleid in het buitenland. „Ze moeten kunnen uitleggen waarom ze vakbondsvrijheid en non-discriminatie niet kunnen naleven in bepaalde landen.”

Geven ze geen heldere uitleg, dan kunnen de bedrijven rekenen op minder steun van de overheid. In het voorstel van SP en ChristenUnie komen ze dan bijvoorbeeld niet meer in aanmerking voor door de overheid gegarandeerde exportkredietverzekeringen. Ook zouden subsidies voor duurzame energieprojecten kunnen worden geschrapt.

Bernhard Wientjes, voorzitter van VNO-NCW, maakt zich grote zorgen over de voorgestelde aanscherping van het beleid. Hij verzoekt de Kamer dan ook ’met klem’ geen moties meer in te dienen die het bedrijfsleven in een onmogelijke positie brengen in landen als China en de regio het Midden-Oosten.

Wientjes vindt niet dat Nederlandse bedrijven moeten fungeren als ’vervangers van falende overheden’ in landen die het recht op vakbondsvrijheid niet naleven. De praktijk in China is dat bij wet geen vakbondsvrijheid is toegestaan en in landen in het Midden-Oosten is onderscheid tussen mannen en vrouwen de wettelijke norm. Daar is het voor bedrijven onmogelijk deze lokaal verankerde normen niet te schenden, zo stelt de werkgeversvoorzitter in een brief aan de Kamer. Naleving van de internationale arbeidsnormen snijdt volgens hem de facto voor bedrijven de weg af om zaken te doen in China en het Midden-Oosten.