Een explosieve cocktail in Culemborg

Het sterk ontwikkelde eergevoel van Marokkaanse én Molukse jongeren kan hun onderlinge strijd telkens opnieuw laten oplaaien.

Het gebeurt niet vaak dat een burgemeester en een korpschef openlijk toegeven dat ze zich machteloos voelen. Burgemeester Roland van Schelven van Culemborg en korpschef Henk van Zwam van de politie Gelderland-Zuid maakten er maandagmiddag tijdens hun persconferentie in het stadskantoor echter geen geheim van dat ze het ook niet meer wisten.

De rond de jaarwisseling opgelaaide vete tussen Marokkaanse en Molukse jongeren is een buikpijn-dossier van formaat. Over de oorzaak van de in september vorig jaar begonnen vete doen allerlei theorieën de ronde. Het gaat om twee etnische groepen, maar volgens burgemeester Van Schelven is er geen sprake van een etnisch conflict. Marokkaanse probleemjongeren veroorzaken in de wijk Terweijde al zeker vijf jaar lang forse overlast. Een deel van de wijk wordt sinds 1966 bewoond door Molukse gezinnen, een ander deel door Marokkaanse gezinnen die er neerstreken in het kielzog van gastarbeiders voor de meubelindustrie in Culemborg.

In september 2009 kwam het tot een ruzie tussen Marokkaanse en Molukse jongeren. Beide groepen hebben een sterk ontwikkeld eergevoel. Gekrenkte trots kon de voedingsbodem zijn voor een vete die steeds hardnekkiger en kwaadaardiger wordt. De aanleiding doet er eigenlijk niet meer toe: de eer van de groep is aangetast en dat moet hoe dan ook worden gewroken. Marokkaanse jongens zijn niet gewend om weerwerk te krijgen; Molukse jongens gaan er prat op dat ze pal staan voor hun wijk en hun familie. Als enige minderheid in Nederland hebben Molukkers nog eigen wijken die ze graag Moluks willen houden.

Wat beide groepen gemeenschappelijk hebben, is het verongelijkte gevoel dat ’de overheid’ hen in de kou laat staan. Marokkaanse voorlieden zeggen dat er in de wijk niets voor de jongeren te doen is. Molukse ouders zeggen dat burgemeester en politie hen in de steek laten en dat Marokkaanse raddraaiers vrijuit gaan. Burgemeester Van Schelven ondervond de kritiek gistermiddag aan den lijve tijdens een bezoek aan Terweijde. Verschillende Molukse gezinnen lieten hem niet binnen.

Van Schelven deed maandag een beroep op ouders om ’hun verantwoordelijkheid te voelen en te nemen’ voor het gedrag van hun kinderen in de wijk. Hij benadrukte dat ook Marokkaanse ouders de overlast afkeuren. Het grootste probleem vormen de Marokkaanse harde-kernjongeren op wie ouders en autoriteiten geen greep hebben. Aangehouden worden door de politie geldt als statusverhogend.

In Culemborg zijn de afgelopen jaren allerlei maatregelen genomen om de probleemjongeren in het gareel te krijgen, vooralsnog met weinig succes. De inzet van gemeente en politie is er nu allereerst op gericht om de rust in de wijk terug te brengen. Burgemeester Van Schelven gaat proberen om de partijen weer tot elkaar te brengen, net als in september is gebeurd. Minister Ter Horst van binnenlandse zaken geeft Culemborg 150.000 euro om drie straatcoaches een jaar lang in de wijk aan het werk te houden. Maar als de overlast voortduurt, is het een kwestie van tijd voordat het weer tot een botsing met Molukse jongeren komt.