Gemorrel aan het dogma van de Arabische Koran

Islam-onderzoek

U bekijkt nu: pagina 1 van 2.

Dissidente islamologen stellen spectaculaire vragen over de begintijd van de islam. Deel 3 van een serie: moslimgeleerden en westerse vertalers begrepen één vijfde van de Koran verkeerd, doordat ze uitgingen van zuiver Arabisch, zonder Aramese invloeden te herkennen.

reacties (12)
print
stuur artikel door

’De tendens is nog steeds dat ze het willen doodzwijgen”, zegt de Duitse islamoloog Christoph Luxenberg.

Hij is de auteur van het in 2000 uitgebrachte boek ’Die Syro-Aramäische Lesart des Koran’, waarmee hij een steen gooide in de vijver van het westerse koranonderzoek.

Zijn stelling: in de Koran zijn sporen te vinden van een andere taal dan het Arabisch: het verwante Aramees. Veel duistere passages kunnen worden opgehelderd via Aramees, dat vóór de islam de leidende cultuurtaal van het Midden-Oosten was. Arabisch was toen nog een verzameling van gesproken dialecten.

Luxenbergs stelling kan hard aankomen bij orthodoxe moslims, voor wie het een geloofsdogma is, dat de Koran is geschreven in volmaakt Arabisch.

Daarover is vroeger wel anders gedacht. In de 16de eeuw ontdekte de Egyptenaar As-Soejoeti in de Koran woorden uit 25 talen. Hij zag daarin het bewijs van de universaliteit van de goddelijke boodschap. Maar die opvatting heeft nog maar weinig aanhangers.

Luxenbergs doorwrochte boek mikte niet op een massapubliek maar bevat toch één populaire krent in de pap. Via taalkundige analyse toont hij aan, dat de maagden in het paradijs, die volgens de traditionele uitleg de Koran aan de gelovigen belooft, in werkelijkheid (Aramese) druiven zijn.

Een jaar nadat zijn boek was uitgekomen boorden Al-Kaida-terroristen vliegtuigen in de Twin Towers en het Pentagon. Waarschijnlijk waren ze er vurig van overtuigd, dat ze als beloning binnen seconden na de inslag zouden mogen genieten, niet van druiven maar van maagden.

Mogelijk hebben die aanslagen voorkomen dat Luxenberg inderdaad zou zijn doodgezwegen. Zijn theorie over de maagden en de druiven had extra aroma gekregen.

De internationale pers reageerde eerder op Luxenberg dan zijn vakgenoten. Trouw wijdde in 2002 een pagina aan zijn boek. Eerder verdween Newsweek in Pakistan uit de schappen na rellen vanwege een artikel over Luxenberg.

Later volgden ook wetenschappelijke recensies. Vorig jaar werd zelfs een congres aan Luxenbergs ideeën gewijd, in Berlijn. Een blijk van erkenning. Toch hield Luxenberg er gemengde gevoelens aan over: „Ze draaiden om de hete brij heen.” Ter verontschuldiging, de brij ís heet.

Zijn schuilnaam wil hij niet opgeven, hoewel vakgenoten daarop aandringen. Zelf vindt hij dat te gevaarlijk. Ook blijft hij in het Duits publiceren. Engels zou een dynamiek ontketenen, die hem het werken onmogelijk zou maken, vreest hij.

Tot 1993 had Luxenberg de Koran nooit aandachtig gelezen. Maar toen het er toch van kwam was hij niet meer te houden, omdat hij allerlei Aramees herkende, vooral op plaatsen, die als duister gelden.

Het Midden-Oosten heeft geen schooltype, dat vergelijkbaar is met het gymnasium. Mede daardoor zijn de oude cultuurtalen van het gebied in vergetelheid geraakt; ze hebben in elk geval niet dezelfde positie als Oudgrieks en Latijn in Europa.

De belangrijkste cultuurtaal was 1500 jaar lang het Aramees – net als Arabisch een semitische taal. Het was de taal van Jezus. En ook de taal waarin bijvoorbeeld Egyptenaren en Perzen met elkaar correspondeerden. Tegenwoordig wordt het alleen nog zeer plaatselijk gesproken, vooral maar niet uitsluitend door christenen, in dorpen in Turkije, Syrië, Irak en Iran. En verder leeft het voort in Arabische dialecten, die vol zitten met Aramese resten. Saoediërs bijvoorbeeld noemen hun bedoeïenen-poëzie, onbegrijpelijk voor wie alleen hoog-Arabisch kent, nog steeds Nabati, een ander woord voor Aramees. Ook de naam Mekka is volgens Luxenberg Aramees, en Koran (qur’aan) is een verarabisering van het Aramese qeryaan. Een qeryaan is wat in de Latijnse liturgie een lectionarium heet – stichtelijke lectuur voor de eredienst.

Luxenberg had meerdere redenen om het Aramese spoor te volgen. Eén daarvan is dat de Koran een eenzame tekst is.

Bij oude boeken kun je, als je er niet uitkomt, de hulp inroepen van andere teksten uit dezelfde taal en uit dezelfde periode. Maar bij de Koran zijn die er niet. De Koran is, afgezien van korte grafinscripties, de enige vroeg-Arabische tekst. Pas ruim een eeuw later verschijnt er een ander Arabisch boek, een biografie van de profeet.

Bij gebrek aan ander vroeg-Arabisch is Aramees de meest logische bron van parallelle teksten en leenwoorden, vooral voor theologische begrippen, die het Arabisch, tot dan toe zuiver een spreektaal, nog niet of onvoldoende had ontwikkeld.

Luxenberg ziet de korantaal als een mengsel van Arabisch en Aramees. Die twee talen lijken ongeveer op elkaar zoals Nederlands en Duits. Woorden kunnen dezelfde vorm hebben maar iets anders betekenen, zoals het Duitse dürfen, dat ’mogen’, of bellen dat ’blaffen’ betekent.

Volgens Luxenberg zagen de oude interpretatoren en in hun kielzog later de westerse vertalers de korantaal aan voor zuiver Oudarabisch.

Daardoor raakten ze het zicht kwijt op Aramese invloeden. Als ze iets niet begrepen, dachten ze dat daar weinig aan te doen was, omdat de kennis van Oudarabisch nu eenmaal beperkt is.

Sommige westerse geleerden zagen wel Aramese invloeden maar hebben die nooit zo systematisch onderzocht als Luxenberg nu doet. Hij maakt bijvoorbeeld gebruik van het gegeven dat de meeste klinkers in de huidige korantekst later zijn toegevoegd, en dat daarbij fouten kunnen zijn gemaakt.

Reacties (12)

Rferentiekaders zijn 'boerenhekken' die om beperkende overtuigingen staan. Binnen elk ref.kad. denkt men de wijsheid in pacht te hebben, van wijsheid zou getuigen als 'men' eens bij elkaar op de koffie ging en zich liet inspireren door het enthousiasme van de ander en andersom natuurlijk( wat de boer niet kent) Naar mijn mening is het volgende ook waar; Religie is >Cultuur Historische Folklore< Eens ooit is de mens begonnen met 'naar boven' te kijken omdat men niet kon be-grijpen dat er nog MEER is dan we met onze zintuigen waar kunnen nemen, wij zijn ONDER natuurlijk, Natuur is AL wat is, religie is houvast,ANGST onzekerheid.....

Visio, Haarlem op 29-12-2007, 18:49

"Grabar" is de oude Armeense schrift. Er bestaan noch een paar mensen op aarde waarschijnlijk oorspronkelijk uit de Mesopotamische gebied. Het is duidelijk dat het woord niet naar smaak is van iedereen. Dat betekent censuur. En, wat zijn de vervolgens als deze mens vermoord en vernederegd zijn? Dat zou zeker niet een cultureele genociede zijn!? Of?

B. K. Grabar, Amsterdam op 27-03-2006, 10:55

hoe dat ik heb zo iets vroeger weten? als de mn. Luxemburg is niet precies de beste persoon om deze discussie uit te voeren, zijn er zeker mensen die kunnen dankbaar zijn voor het mededeling / zeker, alleen voor hoog opgeleide mensen - geen Turken, geen Marokannen, geen Rimo-Katholieken ... goeden morgen Europa, het verleden is er zeker al lang tijd geleden wakker, maar mensen hebben in een diep coma gevallen - wat betreft een vraag HOE het MENSENLIJKE BEWUSTZIJN DOET HET MEE IN DE GESCHIEDENIS VAN RECHTWAARDIGHEID .. DE BESTE ENGELS GIBRIL, MIHAEL EN RAFAEL VERLATEN ZIJN MENSEN NOOIT! wat er vroeger was bestaat noch steeds .. TOT ZIENS ALLEMAAL .. DOOOEEEG!

Boaa K. Grabar, Amsterdam op 27-03-2006, 10:37

voor de zoveelste keer wordt Luxenberg's ongefundeerde theorien door trouw aangekondigt. het zal zeker populair zijn bij de redactie. de koran zegt zelf dat het in het arabisch is. dit gedeelte zal luxenberg wel over het hoofd gezien hebben. dientengevolge... ik vraag me af wat luxenberg sinds 1993 heeft zitten doen.

kahraman, Amsterdam op 23-03-2006, 10:31

ik wil hier maar een ding over zeggen en dat is dat zelfs in de taal van de profeet jezus zelf, ,koran, de stichtelijke lectuur voor de ere dienst betekent. Wat ik daar mee wil zeggen is dat dat dus een hint is voor de volgelingen van de profeet jezus is. en dat dat niet zomaar twee betekenissen in twee talen is.

Badr, Tegelen op 21-03-2006, 17:05

Gelukkig zijn er mensen zoals Luxenberg die twijfel naar voren durven te brengen over de ware bedoeling van de koran. Als de koran werkelijk het boek van God is, dan is het niet verdedigbaar dat in de huidige koran zo veel haat en geweld voorkomt. Ik kan me niet voorstellen dat God zo gewelddadig is als uit de huidige koran blijkt. Wanneer meer mensen (met name moslims) het voorbeeld van Luxenberg volgen en de oorspronkelijke tekst van de koran proberen te reconstrueren zal dit hopelijk een positief effect hebben op de moslimextremisten die uit naam van Allah terreurdaden plegen op niet-moslims. Ik kan niet geloven dat God het goedkeurt wanneer mensen elkaar vanwege hun geloof doden. Want ieder mens is door God geschapen.

Bram Riethoff, Schiedam op 17-03-2006, 10:21

Heel heel interessant.De hebreeuwse recente dagelijkse taal is doorspekt met Aramese woorden en spreekwoorden die dagelijks gebruikt worden zonder er bij stil te staan. heel veel gebeden zijn nog steeds in het Aramees en door de eeuwen heen hebben talmoed en kabalageleerden zich over de Aramese teksten gebuigt ,nu nog uiteraard. Het Aramees was de taal die iedereen sprak en gebruikte voor het dagelijkse leven en het opstellen van handelscontracten enz. W.Salingre,Tel Aviv

Wolf Salingre, tel Aviv op 17-03-2006, 10:13

Dit artikel is voor mij, wat betreft de wetenschappelijke nhoud, een goede zaak. Ook de bijbel wordt op deze wijze onderzocht. Bijv. Veel bijbel boeken blijken meer autheurs te hebben dan de traditie veronderstelde. Op basis van de cirka 4000 tekst fragmenten moest de tekst van de bijbel soms worden aangepast. Dat geeft natuurlijk problemen bij de gelovigen - waaronder ik mij zelf ook reken. Wat ik wel schokkend vindt is dat nu de Koran en Hadith eindelijk aan zo'n onderzoek onderworpen wordt haar aanhangers zo kwaad worden dat wetenschappers onder schuilnaam uitkomst van hun onderzoekingen moeten publiceren, omdat ze bang zijn voor hun leven. Ik heb veel gelezen over de "Leben Jesu Forschung" maar nooit dat de schrijvers voor hun leven moesten vrezen, zelfs niet als je Jezus als een niet historische fantasie figuur beschreven. Dat verschil tussen Christendom en Islam zo ook eens diepgaand moeten worden besproken.

J A Bakker, Papendrecht op 16-03-2006, 16:17

HEEL interessant. Ga vooral door met deze serie. Dit id één van de redenen dat ik Trouw toegedaan ben.

Sprakelar, Sibbe op 16-03-2006, 16:16

Ik weet zeker dat met een beetje goede wil de Koran zo te interpreteren valt, dat we voor de rest van deze eeuw allemaal gearmd als broeders en zusters over deze aardbol wandelen, zonder uit te zijn op vernietiging en verderf. Inderdaad ontbreekt het aan goede wil, maar ook zeker ontbreekt het aan voldoende toegang tot gezonde kennis en bloedzuiverend onderwijs in de moslim gemeenschappen

Bukowsky, Santiago op 16-03-2006, 10:08

De mogelijkheid een relatie te veronderstellen die Luxenberg hiermee andermaal opent tussen een woestijnomgeving, de geringe mogelijkheid tot vergaren van persoonlijk productief kapitaalgoed en de nadruk op het beschouwen van elkaar als wederzijds bezit en productiemiddel van mannen en vrouwen, inclusief de aparte beloning in de vorm van 20 maagden na extra inzet, blijft een boeiende.

Ivo Vos, Dodewaard op 16-03-2006, 10:07

Hulde voor Trouw, dat ze deze ontstaansgeschiedenis durft te publiceren. Het bewijs dat het een krant is die religie ter harte neemt, zonder kwezelig te worden. De toon is heel duidelijk respectvol naar de gelovigen, zonder de historie uit het oog te verliezen.

Mercedes San Fernando Ruelda, Salamanca op 16-03-2006, 10:06