Europa snakt naar een vrouw als kanselier
Duitse verkiezingen
Duitsland is klaar voor een vrouwelijke bondskanselier: Angela Merkel. De verkiezing van deze top-politica zou geweldig zijn voor heel Europa.
Gerelateerde artikelen
Gewoonlijk zou ik op een verzoek van Trouw om mijn gedachten op papier te zetten over de mogelijkheid dat Duitsland een vrouwelijke bondskanselier zou verkiezen nee zeggen. Ik heb toch ja gezegd, omdat ik anders een kans zou laten liggen voor discussie over een grotere participatie van vrouwen in de politiek en in het bedrijfsleven.
Het is goed mogelijk dat Angela Merkel bondskanselier van Duitsland wordt. Dit zou een historische omwenteling zijn in de geschiedenis van ons buurland. Voor het eerst wordt Duitsland dan geleid door iemand die voortkomt uit Oost-Duitsland. Dit zal de kroon zijn op de hereniging van Duitsland.
Er is nog een tweede aspect. Een benoeming van Angela Merkel tot bondskanselier zou betekenen dat voor het eerst in de geschiedenis van het land een vrouw de hoogste politieke leiding wordt toevertrouwd. Een van de belangrijkste landen in Europa krijgt dan een vrouwelijke leider. Europa lijkt hier klaar voor te zijn. In de Europese Commissie zijn al zes vrouwen als Europese commissarissen opgenomen in het team van de voorzitter. Onder mijn collega’s merk ik dat de uitvoering van dit beleid invloed heeft op de wijze waarop besluitvorming wordt georganiseerd en beslissingen totstandkomen.
Het betrekken van meer vrouwen in het management, zowel in de publieke als in de particuliere sector, geeft een positieve stimulans in de samenleving. Daarom is er reden stil te staan bij het vooruitzicht van de benoeming van Angela Merkel en bij de vraag welke veranderingen in de stijl van leidinggeven kan worden verwacht. Een vraagstelling, die uiteraard de inhoud van het beleid en de politieke vormgeving, terzijde laat.
Bij dit onderwerp is generaliseren onvermijdelijk. Als vrouwen in het algemeen meer gevoel hebben voor communicatie met hun medewerkers en met hun afnemers, dan wordt daarmee niet gezegd dat er ook geen mannen zijn die deze vaardigheden benutten. En ook niet dat er geen vrouwen bestaan met een minder gelukkige hand op het communicatieve vlak.
Tegen deze achtergrond de volgende overwegingen nu Duitsland zo goed als zeker een vrouw aan de top krijgt. Vanouds is Duitsland een land met een formele cultuur, zeker als het gaat om de verhoudingen tussen bestuurslagen binnen en tussen organisaties. Deze cultuur staat soms het bereiken van optimale beslissingen in de weg. Bureaucratische verhoudingen blokkeren van tijd tot tijd effectieve besluitvorming. Vrouwen hebben de neiging deze blokkade te doorbreken door het leggen van rechtstreekse contacten, ongeacht de formeel vastgelegde bestuurlijke verhoudingen. In dit opzicht kan door het optreden van Angela Merkel een ingrijpende verandering in Duitsland plaats vinden.
De zakelijke grondslag van deze verandering ligt in de sfeer van kennismanagement. Hier openbaart zich een verschil tussen de managementstijl van mannen en vrouwen. Mannen aan de top vinden vaak dat zij alles moeten weten, op elke vraag een antwoord moeten hebben. Zo laten zij zien dat zij alles onder controle hebben. Daardoor hebben zij moeite met het organiseren van de raadpleging van ondergeschikten.
Vrouwen handelen veelal anders. Zij hebben minder moeite met het mobiliseren van de kennis van anderen en met het onderkennen van de werkelijkheid dat een tekort aan kennis de gewoonste zaak van de wereld is. Niemand kan alles weten. Kennis hebben betekent vooral weten wat men niet weet. Vrouwen gebruiken communicatie als voertuig voor informatie. Op die regel zal Angela Merkel geen uitzondering zijn. Die cultuuromslag vervangt het monopoliseren van kennis door het delen van kennis. Hiervan gaat een stimulans uit op de betrokkenheid van medewerkers bij de voorbereiding en uitvoering van beleid. Evenzeer als in Nederland neemt gedrevenheid de plaats in van onverschilligheid. Passie in de plaats van kilte.
Bij dit perspectief sluit aan dat Angela Merkel een nieuwe weg inslaat bij de samenstelling van haar team van ministers en naaste medewerkers. De slag van beleid naar uitvoering, van politiek naar burger en van top naar werkvloer wordt hiermee gemaakt. Openheid, informatieoverdracht en een verbeterde communicatie naar de bevolking zijn te verwachten van een vrouw aan de top.
Zo beschouwd heeft deze verandering op het hoogste niveau in Duitsland uitstraling naar de hele samenleving en in breder verband naar Europa. Dit is niet alleen mooi meegenomen, maar vooral hard nodig.
Drs. Neelie Kroes (VVD) is Europees commissaris voor mededinging.
© Trouw 2010, op dit artikel rust copyright.
Reacties (13)
In de lezersreactie wordt voorbij gegaan aan het feit dat Merkel de eerste vrouw is die zo ver is gekomen. Dat geeft toch een wat te denken in de mannenwereld. Je moet daarvoor wel iets in huis hebben, meer dan alleen maar de afwasborstel, daarnaast is Merkel ook nog Oost-Duits. De verandering is in opmars in Europa en neemt vorm aan in het van oudsher toch consevatieve Duitsland, een nieuwe visie is waar het volk voor kiest. Daarnaast moet bezien worden dat een Angele Merkel afkomstig uit het voormalige socialistische Oost-Duitsland wil afrekenen met het beperkende socialisme en meer vrijheid wil geven aan het individu. Het broeders en zusters gedrag geeft niet meer wat men nodig heeft de derde component is nodig het Christelijke in een nieuwe versie. Bekrompen denken brengt geen vooruitgang, nieuwe impulsen zijn nodig en een heldere stem. Als het kapitaal er in Duitsland er geen garen bij zou spinnen dan staat Merkel niet waar ze nu is. Maatschappelijke veranderingen zijn al op gang
Karel, Amsterdam op 20-09-2005, 17:07
Wat een lef heeft Neelie Kroes om te zeggen dat heel Europa snakt naar een vrouw als kanselier. En erg ongenuanceerd. Europa zit niet te snakken naar een vrouw als kanselier. Feministen als Neelie Kroes snakken naar een vrouw als kanselier. Bovendien stoor ik me erg aan de uitspraak van Kroes dat ze zegt dat ook in de Europese Commissie 6 vrouwen zitten. Weet je waarom er 6 vrouwen zitten in de EC?? Omdat (voorzitter)Barosso dat zo graag wilde. 1 van zijn (hoogste) prioriteiten was dat er 6 vrouwen in de EC moesten komen. Dit houd dus in dat er ook mannelijke (wellicht competentere) kandidaten zijn afgewezen omdat er zonodig plaats moest worden gemaakt voor een vrouw. Verder moet Kroes helemaal niet gaan zeuren, ze mag blij zijn dat ze nog in de EC zit. Vanwege haar schandalen was haar positie heel wankel, maar omdat ze een vrouw is heeft Barosso maar besloten om haar te houden want anders zou hij niet bij zijn quote van 6 vrouwen komen. Als Kroes een man was, dan was dit niet gebeurt
Gerard Velthuis, Utrecht op 20-09-2005, 10:16
Wat een onzin artikel. Neelie Kroes prijst Merkel alleen maar aan omdat ze vrouw is. Ze gaat niet eens (!) in op de plannen van Merkel, wat toch het belangrijkste dient te zijn als leider van een land. Een leider kiezen puur op geslacht vind ik een erg domme redenering. Verder vind ik de opmerking van experi ook nergens op slaan. Mannen moeten het blijkbaar maar accepteren dat er best politici mogen worden gekozen vanwege het feit dat ze vrouw zijn. Als je kritiek op deze redenering hebt, dan ben je gelijk een man die op zijn pik getrapt is. Wat een onzin. Tot zover heb ik alleen maar berichten gelezen die Merkel aanprijzen vanwege het feit dat ze vrouw is. Is het zover gegaan dat het ons niet eens meer kan schelen wat een kandidaat voor plannen voor een land heeft???
Marjolein, Amsterdam op 20-09-2005, 10:16
Negatieve reacties op een dubieus stuk, maar het zijn wel allemaal negatieve reacties van mannen die bang zijn op hun pik getrapt te worden. Zover ik kan beoordelen heeft er geen vrouw gereageerd. Gebrek aan interesse of afgeschrikt door de bijtende reacties? Het valt me op als een vrouw probeert hoger te klimmen dan het laddertje van de allesoverheersende en bang achteruitgesteld te worden man, zij op haar minst onderuit gehaald wordt en vaak impliciet terug verwezen wordt naar keuken en slaapkamer. Vrouwen moeten blond zijn en dom. Hebben ze intellect en leiderscapaciteiten dan zijn ze niet blond maar nog steeds dom of een kenau. Kiest u maar. Laat u niet zo in uw broek kijken, mannen, maar probeer te onthouden dat niet alle vrouwen SGP stemmen en zich ondergeschikt cq onderdanig voelen aan het `sterke` geslacht, en het zeker niet zijn. En verder... late de beste winnen! Wat mij betreft mag dat een vrouw zijn!
experi, Rotterdam op 18-09-2005, 15:47
pure manipulatie van mevr. kroes. van mij mag er een vrouwelijke leider komen in duitsland,maar dan wel een met leiderscapaciteiten en intellect,liefst wat meer dan mevr.kroes,maar bij merkel kan ik die niet ontdekken. mevr.merkel heeft nog geen 10% van de klasse van schröder,en wat ze de laatste weken heeft laten zien geeft nihil vertrouwen voor de toekomst. ik begrijp ook helemaal niets van de opstelling van de nederlandse media, maar ja iemand zet de toon[nova] en de anderen volgen. schröder scoort ook op alle fronten hoger dan merkel,bv kennis van zaken 60%om 30%, sympathie 65% om 25% enz. als cdu,csu,fdp aan de regering komt,verdwijnt de sociaalstaat,willen we dat dan? overigens heeft schröder van gezaghebbebde internationale instituten onlangs een pluim gekregen voor zijn hervormingen in zeer moeilijke omstandigheden maarten de jong-gouda
m de jong, gouda op 16-09-2005, 10:54
Bij de keuze tussen Merkel of Schröder gaat het om de keuze tussen twee binnenlandse politieke richtingen. Het lijkt me ongepast voor een Europees Commissaris om daarover vlak voordat landelijke verkiezingen plaatsvinden een voorkeur uit te spreken. Als de keuze voor de te volgen politiek ondergeschikt wordt gemaakt aan de keuze voor een sexe en sexe belangrijker wordt gevonden dan politiek inzicht en politieke richting, dan is er ook sprake van een onwaardige vorm van seksisme. Het valt me tegen van mevrouw Kroes dat ze zich dat niet gerealiseerd heeft.
Conrad Mostertman, Haren op 16-09-2005, 10:53
Verzoek aan Trouw: Wil graag mw Kroes vragen om vlak voor de volgende Tweede-Kamerverkiezingen een artikel te schrijven over hoe goed het voor Nederland zou zijn als mw Halsema ze zou winnen.
Jeroen Vermeer, Amsterdam op 16-09-2005, 10:38
Mooi gesproken in casu geschreven, mevrouw Kroes. Echter: wanneer ik, als man, vrouwelijke bewindslieden op de televisie en op de radio hun zegje hoor en zie doen, dan kan ik mij niet aan de indruk onttrekken, dat zij voor de camera en voor de microfoon - wanneer het gaat over beleid van hun ministerie of van hun partij - dat zij dan hun uiterste best doen om niet onder te doen voor mannen in MANNELIJKHEID. Bewindslieden en Tweede Kamerleden van het vrouwelijke geslacht zijn vrijwel allemaal vrouwen die hun vrouwelijke stijl, en dan laat ik even in het midden wat die dan precies inhoudt, hebben ingeruild voor de mannelijke. Ze dragen dus niets bij. Soms lijken ze zelfs meer man te willen zijn dan hun mannelijke collega's in hun verbale wijze van expressie. (Voorbeeld? Verdonk) Dom, die Neelie Kroes.
Wicus, Apeldoorn op 16-09-2005, 10:28
Enn goede artikel maar te vroeg en niet welkom bij de duitse bevolking die nog moet gaan stemmen. het is niet aan meevrouw kroes in de discussie integrepen! naast deze zondag maag ze deze artiekl schrijven, maar ook dan is het een artikel met de assumptie dat meevrouw merkel vrouwelijke managment maakt - ik heb grootste twijfel daraan. excuseer me voor het slechte nederlands, ik lern het enkele sinds enkele maanden.
markus, brüssel op 15-09-2005, 18:13
Hier spreekt meer een enorme zelfoverschatting uit dan iets anders. Neelie, je bevestigd hiermee mijn twijfels.
Hans, Uden op 15-09-2005, 18:10
Het zal allemaal wel wat mevrouw Kroes debiteert. Dit soort onzinartikelen verscheen tot voor kort gelukkig alleen maar in bladen als Opzij of de Viva. Ik vraag mezelf altijd weer af hoe het toch komt dat dat geweldige vrouwelijke geslacht zich de afgelopen duizenden jaren steeds door die zeer beperkte mannen heeft laten ringeloren en dat nog steeds laat doen. Maar allez. Dat neemt niet weg, dat Angela Merkel een zeer belangrijke rol voor Duitsland en Europa kan spelen. Misschien kan zij de rol spelen voor Duitsland die mevrouw Thatcher voor het Verenigd Koninkrijk twintig jaar geleden speelde. Hopelijk is zij in staat is de nu al 15 jaar aanhoudende stagnatie in Duitsland te doorbreken. Als zij hier in zou slagen, dan verdient mevrouw Merkel een standbeeld in Berlijn en in Brussel.
cor wijtvliet, Drunen op 15-09-2005, 18:10
Kroes schrijft: 'Vanouds is Duitsland een land met een formele cultuur, zeker als het gaat om de verhoudingen tussen bestuurslagen binnen en tussen organisaties.' Duitsland verdient dus een Duitser als bondskanselier. Merkel is de beste Wessie uit het Osten. Ze zal het dus best halen, maar niet omdat ze het anders zal doen dan alle voorafgaande Westduitse mannelijke kanseliers
JoopFinland, Mönchengladbach op 15-09-2005, 09:54
Komplete kletskoek. Merkel gaat net zo min iets oplossen als Schroeder. Beiden hebben ingedachten om de arbeiders in Duitsland tot de slavernij te brengen en de hoge heren nog rijker te laten worden. Er ontstaan weer grote verloederde achterwijken in de Duitse steden en dat zal de komende jaren aleen maar erger worden. Ook de Duitse socialisten hebben, net als de Nederlandse PvdA, de arbeiders verraden.
Timmermans, Coevorden op 15-09-2005, 09:40
Plaats een reactie
Stuur artikel door