Wie heeft de beste papieren voor de toekomst: het ’rijke’ katholicisme of het ’kale’ protestantisme?
Dossier
Bij alle lof in dit Calvijnjaar voor deze kerkhervormer, als ware hij het fundament van onze nationale identiteit, viel het nauwelijks op dat een prominente VVD’er, protestant en homoseksueel, de weg in omgekeerde richting aflegde. Jan Franssen, oud-Kamerlid voor de VVD en commissaris van de koningin in Zuid-Holland, besloot deze Pasen toe te treden tot de rk kerk.
Hij kreeg last van de ’steriliteit en de kilte’ in zijn gemeente. Vandaar zijn overstap naar de rk kerk die zoveel meer ’warmte en uitstraling’ zou hebben.
De secretaris van de Nederlandse bisschoppenconferentie, Eduard Kimman, zal verheugd zijn. Eerder zei hij in een interview met Trouw- redacteur Emiel Hakkenes dat protestanten niet veel meer zijn dan een actiegroep, die vergeten is zichzelf op te heffen. De rk kerk zou immers sinds de Reformatie zo ingrijpend veranderd zijn, dat er geen enkel beletsel meer is om terug te keren naar de moederkerk. Voor deze zienswijze pleit dat de tijdgeest wijst in de richting van het beeld, symbolentaal en een prettig soort mystiek. Dat spreekt meer tot de verbeelding dan het naar dogmatiek neigende gebruik van het klare, kale woord van de protestant. Zoals Jelle Zijlstra zich ooit liet ontvallen: „Wij, protestanten, hebben een mathematisch geloof. Daarin is de spiritualiteit vaak ver te zoeken. Protestantse kerken ruiken naar boenwas en properheid, niet te vergelijken met de overdaad aan geur en kleur in de katholieke kerk”.
Maar het is ook waar dat de ware protestant een hang naar zuiverheid heeft. Tussen hem en God aanvaardt hij zo min mogelijk flauwekul en al helemaal geen kerkelijke hiërarchie, die hem dicteert dat homoseksualiteit en de vrouw in het ambt taboe zijn en het gebruik van condooms (ook in door hiv geteisterde landen) ontraden moet worden. Franssen zegt weliswaar dat er op deze punten geen wezenlijke verschillen bestaan: „Geen enkel geloof met een christelijke achtergrond is voluit positief over homoseksualiteit”. Maar als je het mij vraagt zijn die verschillen wel degelijk wezenlijk, ook al nemen de meeste Nederlandse katholieken dit dictaat met een korreltje zout.
Allemaal oud-katholiek worden, dat is misschien de oplossing. Een katholiek geloof zonder de paus en zonder hiërarchie die, naar een woord van Gerard Reve, veel katholieken brengt tot hypocriet gedrag: „Als de kardinaal een scheet heeft gelaten, zeggen ze: ’Sjonge jonge, wat ruikt het hier lekker’.’’ Het weerhield de homoseksueel Reve er overigens niet van zich net als Franssen te bekeren tot het katholicisme. Vandaar mijn vraag: Wie heeft de beste papieren voor de toekomst: het ’rijke’ katholicisme of het ’kale’ protestantisme?
© Trouw 2010, op dit artikel rust copyright.
Reacties (8)
Onze toekomst ligt in samen, verbinden, erkennen, onder-zoeken, nieuwsgierig blijven naar wat de ander en onszelf beweegt.
Alles wat is, heeft bestaansrecht. Dat is de uitdaging waar we ons steeds opnieuw voor zien gesteld, bij alles wat we samen of individueel tegenkomen.
'Tegen-' en 'of-' denken is pas echt primitief.
ruud, leiden op 26-04-2009, 03:28
Wat een vraag, alleen iemand die er niet al te lang meer denkt te zijn, stelt een dergelijke vraag.
Er komt weer een revival, deze zal alle kerken betreffen. Er wordt elke dag gebeden en God geeft op Zijn tijd uitkomst en nieuw leven.
Vergeet de organisatie het gaat om geloven in de levende God.
tante Alie, Utrecht op 19-04-2009, 12:41
Op geloofsgebied is de toekomst aan het ietsisme: hopen op hulp enz. uit het ongerijmde; mensen - grote kinderen - kunnen dat toch niet laten. Simpele mensen blijven we allemaal een beetje (veel). Simpele zielen zullen er dus altijd zijn. Het katholicisme met haar vroomheid en liturgie die feitelijk voorbij gaat aan elke rede en sluitende theorie komt nog het meest tegemoet aan wat simpele zielen zullen blijven verwachten, hopen. Wanneer het katholicisme dus de riten en magie blijft koesteren, oude gebruiken in ere herstelt (lof, rozenhoedje, engel-des-Heren) en niet teveel aan katechese/theologie gaat doen, zal ze de meeste toekomst hebben.
Piet, Nijmegen op 19-04-2009, 00:08
Als je HIV uit de wereld wilt helpen dan moet de betrachting zijn dat ieder zich beperkt tot één partner. Aangezien we met mensen te maken hebben, zal dat nooit lukken, maar dat neemt niet weg dat je dat wel als doel moet vooropstellen, en aan de mensen moet duidelijk maken. Met de kortzichtige uitspraak van links: “Gebruik maar condooms”, zeg je de facto “Meerdere partners hebben is geen probleem”. Ondertussen weten we dat het wel een probleem is, en dat kortzichtig handelen dweilen is met de kraan open, zoals we kunnen zien aan de AIDS-statistieken in Afrika die in stijgende lijn gaan; ondanks het uitdelen van condooms.
PV, Maastricht op 18-04-2009, 14:26
De beste papieren voor de toekomst hebben volgens mij toch echt degenen die gewoon zelf kunnen denken, zonder terug te hoeven vallen op zoiets primitiefs als het geloof. Christenen kunnen zich echter weer troosten met Christus' woorden in de Bergrede, waarin hij ze het Hemelse koninkrijk beloofde. Wie oren heeft hore.
de witt, deventer op 18-04-2009, 14:23
Het is geen exclusieve maar een inclusieve “of”, mr. Breedveld. Niet het ene of het andere, maar beiden. Katholicisme en Protestantisme vullen elkaar aan. Sommigen voelen zich beter bij het eerste, anderen bij het tweede. En dan heb je ook nog de Oosters-orthodoxe Kerk. Het voornaamste is dat allen Jezus Christus en zijn Boodschap van Liefde volgen. En vergeet nooit dat Christenen mensen zijn, en mensen maken fouten en zondigen – net zoals u – maar ze hebben wel de betrachting van Jezus te volgen. Ik vind het altijd grappig hoe Links vindt dat Christenen heiligen moeten zijn, i.p.v. mensen. Eisen die de Linkse Kerk wel niet aan zichzelf stelt
alethea, Free world op 18-04-2009, 14:21
Wie de beste papieren heeft voor de toekomst, zal… de toekomst uitwijzen. Persoonlijk zie ik niet veel toekomst in het monsterverbond tussen Socialisme en Islam, waarvan we allianties zien in heel Europa. Het ontgaat mij hoe dat iemand zijn eigen cultuur zo kan haten, dat ze zelfs durven beweren dat onze Nederlandse identiteit, of meer algemeen onze Westerse identiteit niet bestaat. Het staat ons natuurlijk vrij onze identiteit op te geven (“multicul” je weet wel). We dienen er wel rekening mee te houden dat anderen dat niet doen. Waarom immers houden Marokkanen en Turken zo vast aan hun Marokkaans of Turks paspoort/identiteit ?
l.karremans, heusden op 18-04-2009, 14:12
Zowel het katholicisme als het protestantisme hebben een fraaie toekomst achter zich liggen.
M.Nieuweboer, Moengo Suriname op 18-04-2009, 12:49
Plaats een reactie
Stuur artikel door