We leren waarde kennen van ons eigen kapitalisme

Ons systeem kraakt aan alle kanten. Maar even voor de duidelijkheid: Het kraakt overal op aarde. Overal waar het kapitalisme zijn inval deed en dat is in elk land. Men moet echt eens gaan nadenken over hoe we verder moeten want ik ga vermoeden, Dat we vanwege oa de drift naar privatisering en globalisering, overconsumptie en productie, het bagetaliseren van onvermijdelijke ongelijkheid, ontkenning van verloedering van niet westerse landen en individuen (ook hier) en het te luchtig opnemen van de vernietiging van het milieu.... we niet leren van onze fouten en uiteindelijk slachtoffer van onszelf worden. hmmm ironisch.

Johannes Boterhammes, Uden op 13-02-2009, 08:37

In DEXIA hoefde je je niet te verdiepen, alleen investeren, snel geld maken. Zo ook de internetbubbel, de IT-wereld, ICESAVE, andere aandelen. Nog meer? De helft ging goed (vraag me niet hoe), daarvan rijd ik nu een Ferrari. De andere helft ging fout, geld weg. Een probleem? Welnee, gewoon een advocaat inschakelen, de gier van de samenleving, die voor 400 euro per uur je geld terughaalt. Het liefst bij de overheid (vooral niet bij de bonusboys.) Mijn spaarzame buurman zag met zijn terughoudendheid de kansen niet, de sloeber. En die betaalt dus nu de rekening. Of dacht u dat het geld van de overheid ergens anders vandaan kwam?

Peter, Lienden op 14-10-2008, 22:01

U praat van Rijnlands kapitalisme terwijl het woord algemeen belang zo ongeveer uit het woordenboek verdwenen is , grootgraaiers beloond zijn en wij als braafste jongetje uit de klas de neo-conservatieve EU politiek uitvoeren die door multinationale lobby's wordt gedicteerd? U snapt er geen bal van.
De ellende is hier al begonnen met de grote bankenfusies van ABN/Amro en daarmee gestarte bankenkartel. Nu maken RABO en ING de dienst uit en de NMA....wat doet die? Stond erbij en keek er naar, idem oliekartels etc etc. Uw kommentaar is belachelijk, mosterd op een bedorven maaltijd.

willem, aalst op 30-09-2008, 09:06

Pride goes before disaster,
and arrogance before a fall.

Proverbs 16:18

Mrs M Wells-Thorpe, Brighton, UK op 29-09-2008, 22:42

Welke kapitalistische vorm dan ook, ik moet erop wijzen dat momenteel de overheden in ons land nog gewend zijn aan het continue verhogen van de lasten. Dit moet worden gestopt. Deze plotselinge crisis vraagt om drastische wijziging in het denken.
Tot heden waren gemeenten gewoon om automatisch de lasten te verzwaren , mogelijk gemaakt omdat het systeem was gebaseerd op een voortgaande stijging van waarde van onroerend goed en kapitaal.
Dat feest is abrupt voorbij. De gemeenten zullen onmiddellijk hun politiek moeten bijstellen om hun burgers niet in grote problemen te brengen.
De ozb moet worden bevroren.

a.j.cornelese, arnhem op 29-09-2008, 17:56

En de rijken worden rijker en de armen worden armer...
Hoezo zijn wij anders dan daar??

klappe, hoevelaken op 29-09-2008, 17:56

Het lijkt me geen gek idee om de pensioenen van de Nederlander veilig te stellen nu het nog kan.Nu we toch bezig zijn denk ik dat nationalisering van de pensioenfondsen een maatregel zou zijn die in het werkelijke belang van de Nederlander is.Op naar het Rijnlandssocialisme.Hoor ik nu mopperen? Oké een marktwerking dan, binnen een door een democratisch verkozen regering vast gesteld kader.

pellinkhof, genneton op 29-09-2008, 17:56

Als in een soort dialectische discussie wordt steeds de loftrompet gestoken over het Rijnlandse model dat het (op papier) zoveel beter zou doen dan het Angelsaksische model. Pas geleden was in Nederland een bijna-uitwas van het Rijnlandse model zichtbaar als het was doorgegaan. Iedere werknemer kon met de wet in de hand een zogeheten "schooltijdencontract" aanvragen. Mogelijk wordt werken hier als erg belastend ervaren omdat er zoooveel belasting op arbeid wordt ingehouden om dat Rijnlandse model krampachtig in stand te houden. De zelfgenoegzaamheid en (misplaatst) geloof in het Rijnlandse model heeft het overslaan van de crisis bevorderd.

denker, zevenaar op 29-09-2008, 17:56

Fortis is al gevallen, daar ga je met je loftrompet over het "Rijnlands" kapitalisme!
Net zulk slap gezwets als Balkenende en Bos doen.
Ze denken dat Nederland los van de wereld staat en ze vergeten dat ook in NL de rente kunstmatig laag gehouden werd door de Centrale Banken (lees de Staat) zodat er veel te veel geld geleend werd. Die bel is nu aan het barsten.

Egor van Elven, Rotterdam op 29-09-2008, 17:45

Hoezoo beheersing en bescherming in Europa?
Barclays en ABN AMRO wilden fuseren. Bekend was dat de liefde tussen die twee al oud was en het zou een stevige Europese Bank opleveren die mondiaal werkte.
Er kwam manipulaties van een HEDGEFUND (opsplitsing) van ABN AMRO. Daarbij kwam "het trio", waaronder FORTIS en allerlei gepraat van de VEB (korte termijn winst).
Het resultaat is bekend: dat HEDGEFUND en enkele andere miljonairs hebben aan beursspeculaties en bonussen kapitalen "verdiend". En NL is de grote zakenbank die wereldwijd opereerde kwijt. De crisis is begonnen. De geldmarkt zit op slot. Wie heeft geld voor ABN AMRO en Fortis?

R Coenen, Amsterdam op 29-09-2008, 13:12

Het is nogal wat om het Rijnlandse model - in zoverre het bestaat - nu als winnaar aan te wijzen. Het Rijnlandse model heeft gezorgd voor achtergebleven innovatie, lachwekkende niveaus van universiteiten en veel minder welvaart dan het Amerikaanse systeem. Het is wel gelijker: de ellende is beter verdeeld hier dan dat de welvaart is verdeeld in Amerika. Economies of fear overheersen hier. We zijn bang dat onze kinderen het minder hebben dan wijzelf. Niet minder maar meer Angelsaksisme zou op zijn plaats zijn - zelfs met de grotere volatiliteit en soms crises.

Rene Kim, Barcelona op 29-09-2008, 13:12

Bij de vraag of er zoiets als een "rijnlands model"bestaat,denk ik dat we ons beter kunnen afvragen in welke mate het" Westers apitalisme" langzaam maar zeker door haar monopoliedrift vanzelf een vorm van socialisme aan het worden is.Het Chinese systeem is bijvoorbeeld ,een socialisme met kapitalistische trekken.Ons kapitalisme krijgt duidelijk socialistische trekjes. Mogelijk komen we in het midden uit.En zo polderen we heel wat af.

pellinkhof, genneton op 29-09-2008, 13:07

Ook hier zijn de salarissen en de bonissen van bankiers extreem hoog. Telkens werd als motivatie aangehaald, dat goede mensen alleen te krijgen zijn als er extreme salarissen en bonussen tegenover staan. Dat heb ik altijd een fout uitgangspunt gevonden. Bovendien zit de top altijd goed, zelfs bij extreem wanbeleid. Daar zorgen de "heren" zelf wel voor. De mentaliteit van dergelijke "heren" moet veranderen. Verantwoordelijksgevoel moet belangrijker worden, mede vanwege het draagvlak in de samenleving waar velen amper de touwtjes aan elkaar kunnen knopen. Een goede mentaliteit eist geen absurde verschillen in inkomen. Kwaliteit evenmin.

A.Frumau, Noordwijk op 29-09-2008, 13:07

Aardig artikel. Maar helaas staat er net vandaag in de Volkskrant een interview met een econoom van het Centre for European Policy Studies (CEPS) in Brussel. Die zegt nu juist dat het toezicht in de VS veel strenger is .... wie te geloven?

Darick, Skutsjeseel op 29-09-2008, 13:07

Er is alle reden om bescheiden te blijven. Het Rijnlands kapitalisme bestaat niet meer in Europa. De zelfvoldane schrijver van het commentaar leeft in het verleden. Het Rijnlands kapitalisme is is de afgelopen decennia systematisch afgebouwd zowel op nationaal als EU nivo. Ons huidige Europese economisch stelsel is zowel cultureel als politiek doordesemd van angelsaksiche systeemelementen. Die laten zich niet een twee drie verwijderen zonder kleerscheuren. Een discussie over een soort Rijnlands model moet beginnen op Europees nivo, want daar worden de spelregels van het financieel economische systeem bepaald, niet in Nederland

A.Feringa, Leiden op 29-09-2008, 12:49

Voor continentaal Europa is het Rijnlandse model waarschijnlijk beter, omdat het beter aansluit bij de culturen en het sociale denken daar. Des te vreemder is het dat de Europese Grondwet uitgaat vsn het neoliberale Amerikaanse model. Het Rijnlandse model heeft sowieso als voordeel dat het meer stabiliteit biedt. Bij het Anglo-Amerikaanse model gaan de ontwikkelingen meer schoksgewijs en graait de elite aan de top nog ongegeneerder en extremer en het systeem kent vele uitvallers die gedoemd zijn in armoede aan de zijlijn te staan. Maar ook het Rijnlandse model biedt vooralsnog geen oplossing voor de negatieve gevolgen van de globalisering.

J.J. van der Gulik, Andijk op 29-09-2008, 12:47

En maar krijsen dat de overheid zich niet met de markt moet bemoeien.
En maar janken dat er teveel regels zijn.
En maar miljoenen graaien ten koste van de maatschappelijke verhoudingen.
Straks brullen die 'grote jongens' weer om het hardst dat de werknemers geen loonsverhoging moeten eisen.
Maar de overheid mag wel hun puin ruimen.
En wat doet die overheid?
Die laat zich 4 miljard uit de zak kloppen en eist dan geen meerderheidsbelang of strenger toezicht op deze bijstandsuitkering.
Fijn dat alleen zwendelaars en graaiers van onze bezuinigingsinspanningen profiteren, terwijl bijv. onderwijs en zorg systematisch worden uitgehold.

luca, eurodrama op 29-09-2008, 12:47

Bij mijn weten is Trouw opgericht als verzetskrant! Als ik het commentaar lees bekruipt mij het gevoel dat daar niks meer van over is. Trouw is meer een propagandablaadje geworden van de heersende klasse!
Hoe komt het commentaar erbij dat in Nederland nog het Rijnlandse model actief is! Heeft het commentaar de afgelopen 25 jaar geslapen!
Marktwerking in de nutsbedrijven, voedselbanken, ongehoord hoog aantal mensen heeft geen zorgverzekering etc,etc!
Hier willen bedrijven nog winst maken voor de lange termijn, zegt het commentaar. Laat me niet lachen!
Trouw ga je huiswerk doen en kom eens met de echte redenen voor de huidige crises!

Pieter Kunz, Delft op 29-09-2008, 12:47

Eerlijk gezegd hoop ik dat de USA failliet gaan, want dan is iedereen daar even rijk en dan kan Bush op een onbewoond eiland gaan wonen. Nou ja, dan is het niet meer onbewoond, dan is het bewoond. Maar het gaat om het idee dat Bush met vakantie kan. Niet dat hij ooit gewerkt heeft, maar het gaat om het idee. Dan krijgen wij al het geld van de USA gratis, en hoeven wij nooit meer te werken!

Piet Precies, Papendrecht op 29-09-2008, 12:15

Simpel: Aandeelhouders verdienen hun geld door aandelen duurder te verkopen dan ze ze hebben gekocht. Deze aandeelhouders hebben dus alleen belang bij stijging van de prijs van de aandelen. Als de winst die een bedrijf maakt, gelijk is aan de winst van vorig jaar, blijft de waarde van het aandeel gelijk. Daar heeft de aandeelhouder - die leeft van kopen en verkopen - niets aan. Het is dus nog erger: door gebrek aan interesse zal de waarde van dat aandeel (van een winst makend bedrijf) dalen. Alleen stijging van de winst levert rendement op. Elk jaar opnieuw. Een kind snapt dat dat niet kan. Het zijn deze tijdbommen die we nu zien ontploffen.

Peter van Kolverschoten, Gilze op 29-09-2008, 12:15

Nederland heeft geluk gehad dat 'gebeurtenissen later plaatsvinden dan elders' in dit geval later dan de USA, want in Nederland is ook een lobby actief om naar voorbeeld van de USA de starters soepel te helpen met de financiering van hypotheken terwijl die volgens de normale criteria te risicovol zijn. Gelukkig is Nederland niet te snel gezwicht anders ging het ook de USA in de vrije val achterna.
Maar het gevaar is nog niet geweken, want het bonussysteem is ook Amerikaans en wordt in Nederland als een vorm van marktwerking verkocht terwijl het slechts 'zakkenvullen door manipulatie' is door de raden van bestuur.

g.hanness, ter aar op 29-09-2008, 09:04

Meneer de achterhaalde verhaaltjesverteller van communistisch Paars waar steeds meer mensen doorheenprikken: Lees eens een boek van wijlen Pim Fortuyn. De schellen moeten nog van uw ogen vallen. Staatsgeld inleveren meneertje!

Eddy, Neder-Duitsland op 29-09-2008, 09:04

Met dank aan een aantal Nederlandse CEO's die een aantal jaren geleden ook het Anglo Saksische model prefereede boven het Rijnlandse model.

rene arns, cuijk op 29-09-2008, 09:04

De wens is de vader van niet alleen de gedachte, maar ook van dit artikel. Een wat zelfvoldaan stuk.

Het is nogal vroeg om zoiets te schrijven, wacht eerst eens vijf jaar om te kijken hoe het er dan bij staat. De vraag is namelijk of ons sociale stelsel de economische neergang die uit deze bankencrisis vermoedelijk volgt, zal overleven. Dat het heel ongezond is en gevaarlijk voor de economie kan zijn als consumenten teveel in de schulden zitten, dat ben ik met de schrijver eens.

En pas later kun je zien hoe snel de VS opkrabbelt en hoe snel Nederland opkrabbelt.
Fortis staat nu ook op omvallen, wist de schrijver dat al?

Tarak, Amsterdam op 29-09-2008, 09:04

Waarom wordt er zo weinig nagedacht over mogelijkheden om ook de klanten als de consumenten van de producten en diensten van de onderneming, naast aandeelhouders en werknemers, langdurig en loyaal aan de onderneming te verbinden?
Een onderneming berust op de drie pijlers van kapitaalverschaffers, werknemers en consumenten, alleen de laatsten laten het tot dusverre afweten zich te organiseren, mee invloed uit oefenen en meeverantwoordelijk te zijn. Wie staan er als eersten op voor zo'n initiatief?

F. Wuijts, Doorn op 29-09-2008, 09:02

Het Kapitalisme,ook "Rijnlands is even rot als wijlen het Communisme. Nog maar een vijftien jaar geleden hadden we in Nederland een mengvorm van beide die redelijk werkte. Daarna is maar raak geprivatiseerd. Zaken die ieder aangaan:Politie,Brandweer,Zorg,Energie,Basisvoedsel en Drinkwater,Spoorwegen,Volkshuisvesting,moeten terug in handen van de Staat.De markt voor kaviaar,champagne,diamant,minkjassen etc.kan kapitalistisch blijven.Daarvóór moet de Staatsinrichting 21e eeuws worden: exit monarchie, Eerste Kamer, GEKOZEN Raad van STATE, Gezondheids-en andere Raden.Verkiezingen met OPKOMSTPLICHT, REFERENDA bij belangrijke risico-besluiten.

Carel van Eeden, Landsmeer op 29-09-2008, 09:02

De term Rijnlands kapitalisme is niet op zijn plaats het moet EU-kapitalisme zijn; de Scandimavische landen hadden al 'n vergelijkbaar kapitalisme voordat er 'n paar van hen toetraden tot wat toen nog de EEG heette. En Frankrijk en Italië liggen toch ook niet echt aan de Rijn!!

Evron, Zwolle op 29-09-2008, 09:02

Zoals blijkt uit de deal waarbij Fortis wordt overgenomen door Belgie, Nederland en Luxemburg is er geen sprake van een 'Rijnlands Model'. De harde kantjes zijn er misschien wat af, maar we zijn onderdeel van hetzelfde wereldwijde systeem.

Ook hier geldt dat de aandeelhouders en de spaarders worden geholpen, maar dat de 22.000 werknemers van ABN AMRO (lees "de Amerikaanse huizenbezitters") mogelijk in de kou blijven staan.

Als de politiek c.q. de overheid vorig jaar zorgvuldiger was geweest was ABN AMRO toen al met ING gefuseerd en had deze ellende voorkomen kunnen worden.

Tijd voor een Parlementaire Enquete dus.

Tony de Bree

Tony de Bree, Oegstgeest op 29-09-2008, 09:02

Mensen in landen van het Rijnland kapitalisme zijn net zo begerig en materialistisch of nog meer dan de Amerikanen, dat is immers de oorzaak!
Dingen gebeuren hier in Europa echter altijd een jaar of tien later, dus Europeanen, maak `je buik maar nat!

deJong, Vlaardingen op 29-09-2008, 09:02

Wat de commentator "Rijnlands kapitalisme" noemt betekent in feite "minder kapitalisme". Helaas is de Anglo-Amerikaanse vorm van het kapitalisme ook hier aan zijn opmars bezig geweest, zoals de paarse en afgelopen paar rechtse kabinetten hebben laten zien. Dat is een grote fout. Voordat er triomf gekraaid kan worden over "ons" stelsel mag eerst de monetaire politiek wel eens radicaal hervormd worden. Zonder een eigen munteenheid kan Nederland nooit een vrij en onafhankelijk land zijn. Nederland dient uit de Europese monetaire unie te stappen en de gulden opnieuw in te voeren. Ditmaal rentevrij. Anders zijn we aan de goden overgeleverd.

yelamdenu.blogsome.com, rotterdam op 28-09-2008, 23:53

Een terecht commentaar. Britse en Amerikaanse bankiers zijn roofdieren die uitsluitend geïnteresseerd zijn in het eigen, persoonlijke gewin. 't Is net de staatsloterij: kleinere vissen die door nog grotere verslonden worden. Helaas betaalt de kleine belegger het gelag van het wangedrag van de grote roofdieren, met dank aan falende toezichthouders.

Johan Kloosterman, Harlingen op 28-09-2008, 23:51

Alvorens victorie te kraaien en ons op de borst te kloppen, zouden we ons juist zorgen moeten maken. Dat Nederland gespaard blijft is nog lang niet zeker. Veel Nederlandse bedrijven hebben grote belangen in de VS, dus de crisis kan ons nog lelijk gaan raken.Ik snap dus niet waar dit misplaatste gevoel van superioriteit vandaan komt.
Ik ben het trouwens wel met de schrijver eens dat een gebrek aan marktregulering wel schadelijk is voor de economie.

Daan Kramer Schippers, Amsterdam op 28-09-2008, 23:50

Sinds de val van de Muur is ons eigen Rijnlandse model door de neoconservatieve politiek met afschuwelijke systeemfouten opgezadeld. Ook bij ons legitimeert het Angelsaksisch systeem exorbitante ceo-salarissen, vooral in de publieke sector(!). Ook bij ons staat de positie van werknemers onder druk. Ook bij ons is de oude Rijnlandse traditie van coöperatie en solidariteit aan het afkalven voor winstbejag en flitskapitaal. Kijk maar naar de (thuis)zorg. Producten van dezelfde tot voor kort bewierookte, nu gefailleerde ideologie. Veel "verworvenheden" van na 1989 zouden in dit licht moeten worden herbekeken, en waar mogelijk teruggedraaid...

koen, stationslaan op 28-09-2008, 23:50